ერთი ახალი ამბავი

კირ სტარმერი ჩინეთში ოფიციალური ვიზიტისთვის გაემგზავრა

დიდი ბრიტანეთის პრემიერ-მინისტრი სერ კირ სტარმერი 28-31 იანვარს ოფიციალურად სტუმრობს ჩინეთის სახალხო რესპუბლიკას. ხუთშაბათს ის პრეზიდენტ სი ძინპინს შეხვდება.

ვიზიტში სერ კირ სტარმერს ბიზნეს მდივანი პიტერ კაილი და ფინანსთა სამინისტროს ეკონომიკის მდივანი ლუსი რიგბი უერთდებიან. ვიზიტში პრემიერ-მინისტრთან ერთად დაახლოებით 50 ბრიტანელი ბიზნესისა და კულტურის ლიდერი მიიღებს მონაწილეობას.

ბრიტანეთის ხელისუფლების განცხადებით, ეს ვიზიტი ჩინეთთან ურთიერთობის აღდგენის ერთ-ერთი ყველაზე მნიშვნელოვანი ეტაპია. სტარმერის თქმით, ბრიტანეთის მიდგომა ჩინეთის მიმართ წლების განმავლობაში არათანმიმდევრული იყო, თუმცა, „გარდა გამოწვევებისა, ჩინეთთან სტრატეგიული ურთიერთობა ეროვნული ინტერესების სასარგებლოა“.

აღნიშნულ საკითხზე, პეკინის კომერციის სამინისტრომ განაცხადა, რომ ქვეყანა დიდ მნიშვნელობას ანიჭებს ეკონომიკურ და სავაჭრო თანამშრომლობას გაერთიანებულ სამეფოსთან და არის მზად, ეს ვიზიტი გამოიყენოს პოლიტიკური ნდობის გაძლიერებისა და პრაქტიკული თანამშრომლობის გაღრმავებისთვის. მინისტრის მოადგილის განცხადებით, ჩინური და ბრიტანული კომპანიები აქტიურად დაინტერესდნენ თანამშრომლობით, რასაც უკვე 100-ზე მეტი კომპანია გამოეხმაურა.

ვიზიტის ფარგლებში მოსალოდნელია ისეთი საკითხების მიმოხილვა, როგორიცაა ადამიანის უფლებები, ჰონგ კონგის მდგომარეობა, სინძიანგი, უკრაინის ომი და ჩინეთის როლი საერთაშორისო უსაფრთხოებაში. ასევე, ყურადღება დაეთმობა ჩინური კომპანიების მონაწილეობას ბრიტანეთის ინფრასტრუქტურაში.

უნდა აღინიშნოს, რომ სერ კირ სტარმერი უკვე შეხვდა პრეზიდენტ სი ძინპინს 2024 წლის ნოემბერში G20 სამიტზე რიო-დე-ჟანეიროში, თუმცა ეს იქნება პირველი ოფიციალური ვიზიტი ბრიტანელი პრემიერ-მინისტრის მხრიდან ჩინეთში 2018 წლის შემდეგ.

ავტორი: მარიამ სიმსივე

კირ სტარმერი ჩინეთში ოფიციალური ვიზიტისთვის გაემგზავრა Read More »

ჩინეთის ორი უმაღლესი რანგის გენერალი თანამდებობიდან მოხსნეს

ჩინეთში ხელისუფლებამ 2026 წლის 24 იანვარს ორი უმაღლესი რანგის სამხედრო ლიდერი თანამდებობიდან მოხსნა. საუბარია ცენტრალური სამხედრო კომისიის (CMC) წევრ გენერლებზე – ჟან იოუსიასა და ლიუ ჟენლიზე, რომლებიც ჩინეთის სახალხო-განმათავისუფლებელი არმიის უმაღლეს რგოლში გადამწყვეტ როლს ასრულებდნენ.

ჟან იოუსია CMC-ის ვიცე-თავმჯდომარის პოსტს იკავებდა და არმიაში ერთ-ერთ ყველაზე გავლენიან ფიგურად ითვლებოდა. იგი წლების განმავლობაში პრეზიდენტ სი ძინპინის ახლო თანამოაზრედ განიხილებოდა და სამხედრო რეფორმებისა და არმიის მოდერნიზაციის პროცესში მნიშვნელოვანი მონაწილეობა ჰქონდა.

ლიუ ჟენლი კი CMC-ის გაერთიანებული შტაბის დეპარტამენტის უფროსის პოზიციას იკავებდა და პასუხისმგებელი იყო სამხედრო ოპერაციების დაგეგმვასა და არმიის საბრძოლო მზადყოფნაზე.

ოფიციალური ვერსიით, გენერლები „სერიოზული დისციპლინური დარღვევების“ გამო გადააყენეს და მათ წინააღმდეგ საგამოძიებო პროცედურებია დაწყებული. თუმცა ჩინეთის ხელისუფლებას ბრალდებების შინაარსი დეტალურად არ დაუზუსტებია. ამ ეტაპზე ოფიციალურად არ დასტურდება, არიან თუ არა გენერლები დაკავებულნი, თუმცა ისინი საჯარო სივრციდან სრულად გაქრნენ.

ამასთან, The Wall Street Journal-ის მიერ გავრცელებული ინფორმაციის მიხედვით, რასაც The Straits Times ციტირებს, ჟან იოუსია ეჭვმიტანილია, რომ მან ამერიკის შეერთებულ შტატებს ჩინეთის ბირთვული იარაღის პროგრამასთან დაკავშირებული სენსიტიური ინფორმაცია გადასცა, ასევე ბრალდება ეხება ქრთამის აღებას ოფიციალური გადაწყვეტილებების სანაცვლოდ, მათ შორის სამხედრო დაწინაურებების ხელშეწყობას. აღნიშნული ცნობები ეფუძნება პეკინში გამართულ შიდა ბრიფინგზე ინფორმირებულ წყაროებს. ჩინეთის ხელისუფლებას აღნიშნული ბრალდებები საჯაროდ არ დაუდასტურებია.

ბოლო განახლება 26 იანვარს გავრცელდა, როდესაც სახელმწიფო მედიისა და საერთაშორისო გამოცემების ცნობით, პეკინმა კიდევ ერთხელ გაუსვა ხაზი არმიაში „პარტიული დისციპლინისა და პოლიტიკური სიწმინდის“ მნიშვნელობას.

ამ ეტაპზე უცნობია, ვინ ჩაანაცვლებს მოხსნილ გენერლებს და როგორ აისახება ეს გადაწყვეტილება ჩინეთის სამხედრო სტრუქტურასა და მმართველობის სისტემაზე.

ჩინეთის ორი უმაღლესი რანგის გენერალი თანამდებობიდან მოხსნეს Read More »

ჩინეთი დავოსში გლობალურ ეკონომიკურ თანამშრომლობაზე საუბრობს

20 იანვარს დავოსში, მსოფლიო ეკონომიკური ფორუმის (WEF) ფარგლებში, ჩინეთის ვიცე-პრემიერმა ჰე ლიფენგმა ქვეყნის ძირითადი ეკონომიკური გზავნილები წარმოადგინა, რომლებიც ღია ბაზრების გაფართოებას, მრავალმხრივ თანამშრომლობასა და გლობალური ეკონომიკური ზრდის მხარდაჭერას ეფუძნება.

მსოფლიო ეკონომიკური ფორუმი (WEF) არის საერთაშორისო არაკომერციული ორგანიზაცია, რომელიც ყოველწლიურად აერთიანებს სახელმწიფოების ლიდერებს, საერთაშორისო ორგანიზაციებს, ბიზნესისა და აკადემიური წრეების წარმომადგენლებს გლობალური ეკონომიკური და პოლიტიკური საკითხების განსახილველად.

სპეციალურ მიმართვაში ჰე ლიფენგმა განაცხადა, რომ ჩინეთი გააგრძელებს ეკონომიკის გახსნას და უცხოური ბიზნესისთვის ბაზარზე ხელმისაწვდომობის გაზრდას. მისი თქმით, ქვეყანა განაგრძობს მაღალი დონის ღიაობის პოლიტიკას, გააძლიერებს საერთაშორისო სტანდარტებთან შესაბამისობას და შექმნის თანაბარ პირობებს როგორც ადგილობრივი, ისე უცხოური კომპანიებისთვის.

ვიცე-პრემიერმა აღნიშნა, რომ ჩინეთის განვითარება „არ წარმოადგენს საფრთხეს, არამედ შესაძლებლობას“ გლობალური ეკონომიკისთვის. მისი თქმით, პეკინი მზად არის იმპორტის გაზრდისთვის, რაც საერთაშორისო პარტნიორებისთვის დამატებით ეკონომიკურ შესაძლებლობებს შექმნის.

ჰე ლიფენგმა ყურადღება გაამახვილა გლობალური ეკონომიკის წინაშე არსებულ გამოწვევებზეც და განაცხადა, რომ პროტექციონიზმისა და ეკონომიკური იზოლაციის ნაცვლად აუცილებელია დიალოგი და თანამშრომლობა, რაც გლობალური სტაბილურობის შენარჩუნების ერთ-ერთ მთავარ წინაპირობად რჩება.

ამავე ფორუმის ფარგლებში სხვა ლიდერებმაც ისაუბრეს გლობალურ ეკონომიკაში ჩინეთის როლთან დაკავშირებულ საკითხებზე. კერძოდ, საფრანგეთის პრეზიდენტმა ემანუელ მაკრონმა დავოსში გამოსვლისას აღნიშნა, რომ გლობალური ეკონომიკური კონკურენცია საჭიროებს მკაფიო წესებსა და სამართლიან ჩარჩოებს, რათა საერთაშორისო ეკონომიკური სისტემა დარჩეს სტაბილური და პროგნოზირებადი.

ამ კონტექსტში მან ჩინეთი გლობალური ეკონომიკის ერთ-ერთ მნიშვნელოვან აქტორად მოიხსენია და ზოგადად იმ რისკებზე ისაუბრა, რომლებიც, მისი შეფასებით, სახელმწიფო მხარდაჭერისა და ინდუსტრიული პოლიტიკის შედეგად შეიძლება წარმოიშვას საერთაშორისო ბაზრებზე. მაკრონის თქმით, მსგავსი ფაქტორები შესაძლოა გავლენას ახდენდეს კონკურენციის სამართლიანობაზე და დამატებით ზეწოლას ქმნიდეს ევროპულ წარმოებაზე, რაც საერთაშორისო ეკონომიკური წესების უფრო მკაფიო დაცვას საჭიროებს.

საფრანგეთის პრეზიდენტმა ასევე აღნიშნა, რომ გლობალური ეკონომიკური გამოწვევების საპასუხოდ გამოსავალი არ უნდა იყოს კონფრონტაცია, არამედ დიალოგზე, თანამშრომლობასა და წესებზე დაფუძნებულ საერთაშორისო ჩარჩოებზე დამყარებული პოლიტიკა.

ამავე ფორუმზე ბიორგე ბრენდემ, მსოფლიო ეკონომიკური ფორუმის პრეზიდენტმა და აღმასრულებელმა დირექტორმა, განაცხადა, რომ „გლობალური გაურკვევლობის პირობებში დიალოგი არ არის ფუფუნება, არამედ აუცილებლობა“, რაც ეკონომიკური ფრაგმენტაციისა და გეოპოლიტიკური დაძაბულობის ფონზე თანამშრომლობის მნიშვნელობას უსვამს ხაზს.

ამასთან, მსოფლიო ეკონომიკური ფორუმის ინფორმაციით, დავოსში შეხვედრა 20-24 იანვარს გაიმართება და მასში მონაწილეობას მიიღებს 3 000-მდე წარმომადგენელი 130 ქვეყნიდან და საერთაშორისო ორგანიზაციიდან.

წყარო:

China Global Television Network

The World Economic Forum

CNBC-TV18

ავტორი: მარიამ სიმსივე

ჩინეთი დავოსში გლობალურ ეკონომიკურ თანამშრომლობაზე საუბრობს Read More »

ჩინეთი უცხოურ ძალებს სენსიტიური გეომონაცემების ფარულ მოპოვებაში ადანაშაულებს

ჩინეთის სახელმწიფო უსაფრთხოების სამინისტრო აცხადებს, რომ უცხოური ძალები ფარულად ცდილობენ ქვეყნის სენსიტიური გეოგრაფიული მონაცემების მოპოვებასა და გატანას. უწყების განცხადებით, აღნიშნული ქმედებები საფრთხეს უქმნის ჩინეთის ეროვნულ უსაფრთხოებას.

ჩინეთის სახელმწიფო უსაფრთხოების სამინისტრო (MSS) განმარტავს, რომ „ანტიჩინური მტრული ძალები“ სხვადასხვა მეთოდს იყენებენ, მათ შორის ფარულ რუკათმშენებლობას, მონაცემების უკანონო შეგროვებასა და გადაცემას, რათა მიიღონ ინფორმაცია ქვეყნის რელიეფის, ბუნებრივი რესურსებისა და ინფრასტრუქტურის შესახებ.

უწყების თქმით, მსგავსი გეომონაცემები მნიშვნელოვან როლს ასრულებს როგორც ეკონომიკურ დაგეგმვაში, ისე სამხედრო და ლოჯისტიკურ პროცესებში, რის გამოც მათი გაჟონვა სერიოზულ საფრთხედ ფასდება. სამინისტრო ასევე ყურადღებას ამახვილებს მონაცემთა არასათანადო დაცვაზე, რაც უცხო მხარეებისთვის მონაცემებზე წვდომის რისკს ზრდის.

ჩინეთის ხელისუფლება ბოლო წლებში ამკაცრებს მონაცემთა უსაფრთხოებასთან დაკავშირებულ კანონმდებლობას და კონტროლს, რაც, ოფიციალური პეკინის განმარტებით, ციფრული სივრცის და ეროვნული უსაფრთხოების დაცვის აუცილებლობით არის განპირობებული.

უწყების გაფრთხილებაზე წერს South China Morning Post, რომლის მიხედვითაც, პეკინი გეოგრაფიულ და სივრცით მონაცემებს სტრატეგიულ რესურსად განიხილავს და მათზე კონტროლს უსაფრთხოების პოლიტიკის მნიშვნელოვან ნაწილად მიიჩნევს.

ჩინეთის მხრიდან მსგავსი განცხადებები ფართო კონტექსტში ჯდება და ასახავს მზარდ დაძაბულობას დასავლეთ ქვეყნებთან, განსაკუთრებით კი შეერთებულ შტატებთან, უსაფრთხოებისა და ტექნოლოგიების სფეროში.

წყარო: South China Morning Post

ავტორი: მარიამ სიმსივე

ჩინეთი უცხოურ ძალებს სენსიტიური გეომონაცემების ფარულ მოპოვებაში ადანაშაულებს Read More »

აშშ ჩინეთს აფრთხილებს, რომ არ გააფართოოს გავლენა ლათინურ ამერიკაში

აშშ-მ ჩინეთს მკაფიო გზავნილი გაუგზავნა, რომ თავი შეიკავოს ამერიკის კონტინენტზე პოლიტიკური და ეკონომიკური გავლენის გაძლიერებისგან. ამის შესახებ წერს Reuters, ვენესუელაში ჩატარებული აშშ-ის ოპერაციასთან დაკავშირებით, რომლის შედეგადაც 3 იანვარს ვენესუელის პრეზიდენტი ნიკოლას მადურო და მისი მეუღლე დააკავეს.

აშშ-ის ადმინისტრაციის მაღალი რანგის წარმომადგენლების განცხადებით, ვენესუელასთან დაკავშირებული ოპერაცია წარმოადგენს ფართო სტრატეგიის ნაწილს, რომლის მიზანიც ლათინურ ამერიკაში ჩინეთისა და რუსეთის მზარდი გავლენის შეზღუდვაა. Reuters-ის ცნობით, ვაშინგტონი რეგიონს საკუთარი ეროვნული უსაფრთხოების საკვანძო სივრცედ განიხილავს და ნებისმიერი კონკურენტული ძალის გაძლიერებას სტრატეგიულ გამოწვევად აფასებს.

გამოცემის ინფორმაციით, აშშ განსაკუთრებით შეშფოთებულია ჩინეთის ეკონომიკური ჩართულობის ზრდით ლათინურ ამერიკაში, მათ შორის ენერგეტიკულ სექტორში. ჩინეთი ბოლო წლებში ვენესუელას ერთ-ერთ მთავარ ეკონომიკურ პარტნიორად იქცა, განსაკუთრებით ნავთობის ექსპორტისა და ფინანსური მხარდაჭერის მიმართულებით. ამერიკელი ოფიციალური პირების თქმით, ეს თანამშრომლობა პეკინს რეგიონში არა მხოლოდ ეკონომიკურ, არამედ პოლიტიკურ ბერკეტებსაც აძლევს.

Reuters წერს, რომ ვენესუელაში განხორციელებული ნაბიჯები ჩინეთისთვის პირდაპირი სიგნალია – აშშ არ დაუშვებს ლათინურ ამერიკაში ისეთი გეოპოლიტიკური ძალების გამყარებას, რომლებიც მის ინტერესებს ეწინააღმდეგება. ოფიციალური პირების შეფასებით, საუბარია არა ერთ კონკრეტულ ქვეყანაზე, არამედ მთლიან რეგიონზე, სადაც ვაშინგტონი ცდილობს გავლენის ტრადიციული ბალანსის შენარჩუნებას.

აშშ-ის პოზიციის გამკაცრება იმ ფონზე ხდება, როდესაც პეკინი აქტიურად აფართოებს ეკონომიკურ კავშირებს ლათინური ამერიკის ქვეყნებთან ინფრასტრუქტურული პროექტების, სესხებისა და ენერგეტიკული თანამშრომლობის გზით. ამერიკული მხარე ამ პროცესს გრძელვადიან გამოწვევად მიიჩნევს და აცხადებს, რომ მსგავს ნაბიჯებს წინ აღუდგება როგორც დიპლომატიური, ისე უსაფრთხოების ინსტრუმენტებით.

წყარო: Reuters 

ავტორი: მარიამ სიმსივე 

აშშ ჩინეთს აფრთხილებს, რომ არ გააფართოოს გავლენა ლათინურ ამერიკაში Read More »

ჩინეთი ტაილანდსა და კამბოჯას შორის მოლაპარაკებებში ჩაერთო

ჩინეთი ტაილანდსა და კამბოჯას შორის გამწვავებული სამხედრო მოქმედებების შეწყვეტის მოლაპარაკებებში ჩაერთო. დეკემბრის დასაწყისიდან ჩინეთი აქტიურად მონაწილეობს ტაილანდსა და კამბოჯას შორის დაწყებული სამხედრო დაპირისპირების დასრულების მცდელობებში. საგარეო საქმეთა სამინისტროს სპეციალურმა წარმომადგენელმა აზიის საკითხებში, დენ სიძუნმა, 23 დეკემბერს დაასრულა ექვსდღიანი ვიზიტი ტაილანდსა და კამბოჯაში. ამ ვიზიტმა კიდევ ერთხელ გამოკვეთა ჩინეთის ინტერესები და მზაობა, წვლილი შეიტანოს სამხედრო კონფლიქტის შეწყვეტასა და მხარეებს შორის ურთიერთობების სტაბილიზაციაში. უშუალო ვიზიტის გარდა, გასულ კვირას საგარეო საქმეთა მინისტრმა ვანგ იმ სატელეფონო საუბარი გამართა კამბოჯისა და ტაილანდის საგარეო საქმეთა მინისტრებთან. 

ტაილანდსა და კამბოჯას შორის პრეაჰ ვიჰარის ტაძრის მიმდებარე ტერიტორიებთან დაკავშირებული დავა უკვე ათწლეულებია კონფლიქტის საგანს წარმოადგენს, რაც განსაკუთრებით 2025 წლის ივლისიდან საგანგაშოდ გამწვავდა. გავრცელებული ინფორმაციით, სამხედრო მოქმედებებმა უკვე 60-მდე ადამიანის სიცოცხლე შეიწირა, ხოლო ნახევარ მილიონზე მეტი ადამიანი იძულებით გადაადგილებულ პირად იქცა.

საყურადღებოა, რომ ეს ვიზიტი აჩვენებს ჩინეთის მცდელობას, შეასრულოს მნიშვნელოვანი როლი სამხრეთ-აღმოსავლეთ აზიის სახელმწიფოებს შორის ურთიერთობების დასტაბილურებაში. ეს გარკვეულწილად ცვლის მის საგარეო პოლიტიკურ კურსს, რომელიც აქამდე, სხვა ქვეყნების ტერიტორიული დავების დროს, ძირითადად „ჩუმ“ და ნეიტრალურ პოზიციას გულისხმობდა. ჩინეთის საგარეო საქმეთა სამინისტროს განცხადებაში ნათქვამია, რომ ქვეყანა ღრმად არის დამწუხრებული სამხედრო მოქმედებების დამანგრეველი შედეგებითა და მსხვერპლთა დიდი რაოდენობით და ორივე მხარეს კონფლიქტის დაუყოვნებლივ დასრულებისკენ მოუწოდებს. ამასთანავე, ჩინეთმა დადებითად შეაფასა სამხრეთ-აღმოსავლეთ აზიის ქვეყნების ასოციაციის (ASEAN) აქტიური ჩართულობა სამშვიდობო პროცესში და ხაზი გაუსვა, რომ მზადაა შექმნას პირობები და უზრუნველყოს პლატფორმა მხარეებს შორის დიალოგისა და მოლაპარაკებებისთვის. ჩინეთი იმედოვნებს, რომ კამბოჯა და ტაილანდი იმუშავებენ ორმხრივი ნდობისა და საზღვარზე მშვიდობის აღსადგენად.

საინტერესოა, რომ ტაილანდსა და კამბოჯას შორის სამხედრო მოქმედებების შეწყვეტის მოლაპარაკებებში აქტიურად იყო ჩართული ამერიკის შეერთებული შტატებიც. მეტიც, დონალდ ტრამპმა ოქტომბერში დროებით შეწყვეტილი სამხედრო დაპირისპირება იმ რვა კონფლიქტს შორის დაასახელა, რომელიც მან „დაასრულა“. თუმცა, ამ განცხადებიდან მალევე ტაილანდისა და კამბოჯის დაპირისპირება კვლავ გამწვავდა. ტრამპის განცხადებისა და განახლებული სამხედრო მოქმედებების საპასუხოდ, ჩინეთმა გააკრიტიკა ამერიკის ზედაპირული მიდგომა. ChinaDaily-იმ საკმაოდ კრიტიკულად შეაფასა ამერიკის „მედიაცია“ და ხაზი გაუსვა, რომ, აშშ-ისგან განსხვავებით, ჩინეთის ჩართულობა მიმართულია პრობლემის ძირეული მიზეზების მოგვარებასა და გრძელვადიანი სამშვიდობო ჩარჩოს ჩამოყალიბებაზე. ამასთანავე, სტატიაში აღნიშნულია, რომ რთული ისტორიული წარსულით დახასიათებულ კონფლიქტში ცოტა მხარეს თუ შეუძლია ნდობისა და წარმატების მოპოვება. სტატიის მიხედვით, სწორედ ასეთ მხარეს წარმოადგენს ჩინეთი, რომელიც, მისი თქმით, ამ კონფლიქტსაც ისეთივე “წარმატებით” გადაჭრის, როგორც ეს გასულ წელს ირანისა და საუდის არაბეთის შერიგებისას გააკეთა. 

ავტორი: მარიამ კაპანაძე

ჩინეთი ტაილანდსა და კამბოჯას შორის მოლაპარაკებებში ჩაერთო Read More »

ჩინეთის რეაქცია აშშ-ვენესუელის საზღვაო დაძაბულობის მიმართ

ამერიკას, ვენესუელასა და ჩინეთს შორის მზარდი დაძაბულობა ხაზს უსვამს საერთაშორისო სისტემაში არსებულ “ნაკლებს”. ვენესუელასა და ამერიკას შორის მიმდინარე კრიზისი აჩვენებს, თუ რამდენად შორს შეიძლება წავიდეს დიდი სახელმწიფო, საკუთარი იურისდიქციის მიღმა სანქციების დაწესების კუთხით.

საკამათო საკითხს წარმოადგენს ვაშინგტონის გაფართოებული საზღვაო პოლიტიკა, რომელიც სანქცირებულ ქვეყნებთან დაკავშირებულ ენერგეტიკული რესურსების გადაზიდვებს იღებს სამიზნეში. აშშ საკუთარ ქმედებებს სანქციების პოლიტიკის ლეგიტიმურ ნაწილად მიიჩნევს, მათ შორის, ვენესუელის მახლობლად არსებულ საერთაშორისო წყლებში ნავთობის ტანკერების კონფისკაციას. აშშ-ის ეროვნული უსაფრთხოების სამსახურის წარმომადგენლებმა აღნიშნეს, რომ ხსენებული ქმედებები მიზნად ისახავს სანქცირებული ნავთობის უკანონო ტრანსპორტირების შეჩერებას. კრიტიკოსები კი, თვლიან, რომ აღნიშნული ზომები კიდევ უფრო ბუნდივანს ხდის კანონის აღსრულებასა და დე ფაქტო საზღვაო იძულების მექანიზმებს შორის ზღვარს, რასაც სერიოზული შედეგები შეიძლება ჰქონდეს საერთაშორისო საზღვაო სამართლისთვის.

22 დეკემბერს, ჩინეთის საგარეო საქმეთა სამინისტრომ გაავრცელა განცხადება, რომელშიც გმობს აშშ-ის ქმედებებს და მის მიერ ჩინეთთან დაკავშირებული ტანკერის კონფისკაციას “საერთაშორისო სამართლის სერიოზულ დარღვევას” უწოდებს. ოფიციალური პეკინი აცხადებს, რომ იგი გაეროს ნებართვის გარეშე გატარებული მსგავსი უნილატერალური ზომების წინააღმდეგია. ამასთანავე, პეკინმა მხარდაჭერა გამოუცხადა ვენესუელას მიმართვას გაეროს უსაფრთხოების საბჭოში, სადაც ვაშინგტონის ქმედებებს “უნილატერალური ბულინგი” და ვენესუელის სუვერენიტეტის დარღვევა უწოდა.

პეკინისთვის, საკითხის სიმწვავე დაკავშირებულია არა მხოლოდ ვენესუელასთან, არამედ უშუალოდ პრეცედენტთან. ჩინეთის ოფიციალური პირები და ანალიტიკოსები აღნიშნულ შემთხვევას მიიჩნევენ მაგალითად იმისა, თუ როგორ შეიძლება გადაიზარდოს ეკონომიკური ზეწოლა სავაჭრო მარშრუტების ფიზიკურ კონტროლში, რაც მომავალში სხვა წყლებთან მიმართებითაც შეიძლება განმეორდეს.

მიუხედავად იმისა, რომ პრეცედენტი უშუალოდ კარიბის ზღვაში მოხდა, მას მოჰყვა დებატები აღმოსავლეთ აზიაშიც. ანალიტიკოსები თვლიან, რომ დღეს ენერგეტიკული რესურსების გადაზიდვების წინააღმდეგ მიღებული ზომები მომავალში სხვა რეგიონებში შეიძლება განმეორდეს.

საყურადღებოა, რომ უკმაყოფილების მიუხედავად, ჩინეთი ამერიკასთან პირდაპირ კონფრონტაციაში არ ერთვება. იგი ცდილობს არაპირდაპირი გზებით ადაპტირდეს არსებულ სიტუაციასთან. კერძოდ, მიმდინარეობს შესყიდვების, დაზღვევის და გადაზიდვების სტრატეგიების ცვლილება. მსგავსი ცვლილებები ხაზს უსვამს ენერგეტიკული რესურსების იმპორტზე დამოკიდებული აქტორების მცდელობას, უზრუნველყონ მიწოდების ჯაჭვების მედეგობა, გეოპოლიტიკური დაპირისპირებების ფონზე.

ავტორი: ნია კოხრეიძე

ჩინეთის რეაქცია აშშ-ვენესუელის საზღვაო დაძაბულობის მიმართ Read More »

აშშ თაივანისთვის $11.1 მილიარდის შეიარაღების პაკეტის მიყიდვას აანონსებს

ჩინეთის თავდაცვის სამინისტრომ განაცხადა, რომ ქვეყანა გააძლიერებს სამხედრო წვრთნებს და მიიღებს მკაცრ ზომებს ეროვნული სუვერენიტეტისა და ტერიტორიული მთლიანობის დასაცავად. განცხადება გაკეთდა მას შემდეგ, რაც შეერთებულმა შტატებმა თაივანისთვის 11.1 მილიარდი დოლარის ღირებულების იარაღის გაყიდვის პაკეტი დააანონსა – ამგვარი გარიგება ყველაზე მასშტაბურია აშშ-თაივანის ურთიერთობების ისტორიაში.

თაივანის თავდაცვის სამინისტროს ინფორმაციით, შეთავაზებული პაკეტი მოიცავს რვა სხვადასხვა ტიპის შეიარაღებას, მათ შორის, HIMARS-ის სარაკეტო სისტემებს, ჰაუბიცებს, Javelin-ის ტანკსაწინააღმდეგო რაკეტებს, Altius-ის ტიპის კამიკაძე-დრონებს (loitering munitions) და სხვა სამხედრო აღჭურვილობის სათადარიგო ნაწილებს.

ხაზგასასმელია, რომ იარაღის პაკეტი ჯერ კიდევ საჭიროებს აშშ-ის კონგრესის მხრიდან დამტკიცებას. თუმცა, ვინაიდან თაივანი იქ ფართო ორპარტიული მხარდაჭერით სარგებლობს, გადაწყვეტილების მიღება, სავარაუდოდ, მნიშვნელოვნად გამარტივდება.

პენტაგონის მიერ გავრცელებულ ცალკეულ განცხადებებში ხაზგასმულია, რომ აღნიშნული მხარდაჭერა ასიმეტრიული თავდაცვის გაძლიერებას ემსახურება, რომელიც შედარებით მცირე, მობილურ და ტექნოლოგიურად ეფექტურ შეიარაღებაზეა დაფუძნებული. ვაშინგტონში სწორედ ამგვარ მიდგომას მიიჩნევენ რეგიონული მშვიდობისა და სტაბილურობის ერთ-ერთ მთავარ გარანტორად. მეტიც, მათი შეფასებით, სამხედრო ტექნიკის მიწოდება თაივანს შეიარაღებული ძალების მოდერნიზაციასა და „სარწმუნო თავდაცვითი შესაძლებლობების“ შენარჩუნებაში ეხმარება, რაც ჩინეთის გავლენის შეკავების კონტექსტში პირდაპირ ეხმიანება შეერთებული შტატების ეროვნულ, ეკონომიკურ და უსაფრთხოების ინტერესებს. ყოველივე ეს ამ თვეში გამოქვეყნებულ აშშ-ის ეროვნული უსაფრთხოების სტრატეგიაშიც აისახა, სადაც თაივანის სტრატეგიული მნიშვნელობა ახსნილია, როგორც გეოგრაფიული კვანძი, რომელიც ჩრდილო-აღმოსავლეთ და სამხრეთ-აღმოსავლეთ აზიას ორ განსხვავებულ სამხედრო-სტრატეგიულ სივრცედ ყოფს.

შორეულ აღმოსავლეთში მიმდინარე მილიტარიზაციის უკეთ გასააზრებლად, მნიშვნელოვანია, გავიხსენოთ თაივანის პრეზიდენტის მიერ გასულ თვეში გაკეთებული განცხადება, რომლის მიხედვითაც კუნძული 2026–2033 წლებისთვის 40 მილიარდი დოლარის ოდენობის დამატებით თავდაცვის ბიუჯეტს გამოყოფს. ლაი ჩინ-თემ ხაზგასმით აღნიშნა, რომ „ეროვნულ უსაფრთხოებაში კომპრომისისთვის ადგილი არ არსებობს.“

ამასთანავე, მიუხედავად იმისა, რომ პრეზიდენტ დონალდ ტრამპის გარიგებებზე ორიენტირებულმა პოლიტიკამ და მომავალ წელს ჩინეთის პრეზიდენტ სი ძინპინთან დაგეგმილმა ვიზიტმა რეგიონში გარკვეული შეშფოთება გამოიწვია, პრაქტიკული ნაბიჯები საპირისპიროს აჩვენებს. რესპუბლიკელები გეგმავენ თაივანისთვის იარაღის გაყიდვების გაზრდას იმ დონემდე, რომელიც ტრამპის პირველი ვადის მაჩვენებლებსაც კი გადააჭარბებს. ამას ადასტურებს ის ფაქტიც, რომ დონალდ ტრამპმა ხელი მოაწერა თითქმის 1 ტრილიონი დოლარის ოდენობის წლიურ თავდაცვის პოლიტიკის კანონპროექტს. დოკუმენტი 1 მილიარდი დოლარით აფინანსებს თაივანის უსაფრთხოების თანამშრომლობის ინიციატივას და ამერიკულ ძალებს ანიჭებს უფლებამოსილებას, გააგრძელონ სამხედრო წვრთნები კუნძულზე.

ამავე დროს, თაივანის დემოკრატიულად არჩეული მთავრობა კატეგორიულად უარყოფს პეკინის სუვერენიტეტის პრეტენზიებს და აცხადებს, რომ კუნძულის მომავალზე გადაწყვეტილების მიღება მხოლოდ თაივანის მოსახლეობის პრეროგატივაა. ამის მიუხედავად, ჩინეთი კვლავ უარს ამბობს ლაი ჩინ-თესთან მოლაპარაკებებზე, ვინაიდან მას „სეპარატისტად“ მოიხსენიებს და კუნძულზე კონტროლის დასამყარებლად არც სამხედრო ძალის გამოყენებას გამორიცხავს.

ავტორი: სესილი ადამია

აშშ თაივანისთვის $11.1 მილიარდის შეიარაღების პაკეტის მიყიდვას აანონსებს Read More »

ჩინეთმა ვენესუელას ამერიკის წინააღმდეგ მხარდაჭერა გამოუცხადა

კვირის დასაწყისში ამერიკამ ვენესუელას ტერიტორიულ წყლებში არსებულ ყველა სანქცირებულ ნავთობის ტანკერზე სრული ბლოკადა გამოაცხადა. დამატებით, ვაშინგტონმა რეგიონში სამხედრო ხომალდები და ქვედანაყოფები მოაბილიზა. ტრამპის თქმით, ამერიკა ცდილობს ვენესუელას შემოსავლის მთავარი წყაროების შეზღუდვას ტერორიზმის, ნარკოტიკების კონტრაბანდისა და ტრეფიკინგის შესაჩერებლად.

ოთხშაბათს, ვენესუელას საგარეო საქმეთა მინისტრი, ივან გილი, მისივე მოთხნოვით ტელეფონით ესაუბრა ჩინეთის საგარეო საქმეთა მინისტრს, ვანგ ის. პეკინის განცხადებით იგი ეწინააღმდეგება „ცალმხრივ ჩაგვრას” და მხარს უჭერს ტერიტორიული სუვერენიტეტისა და ეროვნული ღირსების შენარჩუნებას. სატელეფონო საუბარში ვანგ ი არ მოიხსენიებს შეერთებულ შტატებს ან ტრამპს, თუმცა მინისტრის მიხედვით ჩინეთი ეწინააღმდეგება გაეროს ქარტიის აღნიშნულ დარღვევას. ხუთშაბათს, რეგულარულ ბრიფინგზე დასმულ კითხვაზე, თუ რა როლს ითამაშებდა ჩინეთი მიმდინარე კონფლიქტში, ჩინეთის საგარეო საქმეთა სამინისტროს სპიკერის განცხადებით პეკინი მხარს უჭერს ვენესუელას მოთხოვნას უსაფრთხოების საბჭოს დაუყოვნებლივ მოწვევის შესახებ. თუმცა, ვანგ იმ არ ისაუბრა სამომავლოდ ვენესუელას დახმარების გეგმაზე.

პეკინი დიდი ძალისხმევით ცდილობს ყველაზე მნიშვნელოვან სავაჭრო პარტნიორთან, ა.შ.შ.-სთან თანამშრომლობას. ხანგრძლივი სავაჭრო ომის შემდეგ, ოქტომბერში ტრამპმა და სი ძინპინმა მიაღწიეს კონსენსუსს პრობლემების გადასაჭრელად. შესაბამისად, ბრიფინგზე ვაშინგტონისა და პეკინის ურთიერთობებზე დასმულ კითხვაზე, ჩინეთის საგარეო საქმეთა სამინისტროს სპიკერმა განცხადება არ გააკეთა.

აღმოსავლეთ ლონდონის უნივერსიტეტის საერთაშორისო ურთიერთობების ლექტორის, ტომ ჰარპერის მიხედვით, ჩინეთისთვის მომგებიანია ვენესუელასთან თანამშრომლობა, შესაბამისად წამგებიანია ამერიკის დომინირება ლათინურ ამერიკაში, სადაც ჩინეთი ბოლო 25 წელი ავრცელებს ინტერესებს. კარაკასი და პეკინი ჰუგო ჩავესის მმართველობის პერიოდიდან მხარს უჭერენ მულტიპოლარულ საერთაშორისო წესრიგს, რაც ფართოდ გავრცელდა პეკინში პოლიტიკური და ეკონომიკური ძალაუფლების ზრდასთან ერთად. ჩინეთი ვენესუელას ნედლი ნავთობის ერთ-ერთი ყველაზე დიდი მყიდველია, რაც ჩინეთის იმპორტის 4%-ს შეადგენს. დამატებით, ჩინეთი და ვენესუელა ეკონომიკურად თანამშრომლობენ ნავთობის სანაცვლოდ სესხების შეთანხმების ფარგლებში. მოსკოვში სი ძინპინთან შეხვედრისას მადურომ ისაუბრა ორ ქვეყანას შორის სამომავლოდ სავაჭრო და ენერგო თანამშრომლობის გაძლიერებაზე.

ჩინეთისთვის მნიშვნელოვანია ვენესუელას ნავთობი. პეკინი ბოლო დროს ცდილობს ბუნებრივი რესურსების დივერსიფიკაციას, იაფი პროდუქტების წარმოებაში პირველობის შესანარჩუნებლად და ცენტრალური აზიის ნავთობისგან დამოუკიდებლობის მოპოვებას. ვენესუელას წინააღმდეგ ტრამპის სამხედრო მუქარის მიზანი შესაძლოა ჩინეთის ინტერესების შემცირებაა. ამასთანავე, ბუნდოვანია ჩინეთის პოზიცია ამერიკის ქვეყნებში ა.შ.შ.-ის პოლიტიკის მიმართ. ჩინეთის კავშირი სამხრეთ ამერიკის ქვეყნებთან პოლიტიკური მიზნების გავრცელებას უკავშირდება. პეკინის ძალისხმევით გასულ წლებში ელ სალვადორმა, დომინიკის რესპუბლიკამ და ჰონდურასმა უარყვეს ტაივანის სუვერენიტეტი. ჩინეთს რეგიონში ეკონომიკური ინტერესები ამოძრავებს და ერიდება მათთან ფორმალური ალიანსების ჩამოყალიბებას. შესაძლოა, კრიზისის შემთხვევაში, აღნიშნულმა დამოკიდებულებამ, გაართულოს ურთიერთობები ჩინეთსა და რეგიონის სხვა ქვეყნებს შორის.

ავტორი: მარიამ სანაძე

ჩინეთმა ვენესუელას ამერიკის წინააღმდეგ მხარდაჭერა გამოუცხადა Read More »

ჯიმი ლაის შესაძლოა სამუდამო პატიმრობა მიესაჯოს

დემოკრატიის მხარდამჭერი აქტივისტი ჯიმი ლაი 2020 წელს ეროვნული უსაფრთხოების შესახებ კანონის საფუძველზე დააკავეს, რომელიც ჰონგ-კონგში მასშტაბური ანტისამთავრობო პროტესტების შემდეგ იქნა მიღებული. ხელისუფლებამ კანონი 2019 წლის საპროტესტო აქციების შემდეგ ქალაქის სტაბილურობის აღსადგენად აუცილებელ ინსტრუმენტად შერაცხა, თუმცა დემოკრატიულმა ორგანიზაციებმა და პოლიტიკოსებმა ის გააკრიტიკეს, როგორც მომავალში ნებისმიერი ფორმის განსხვავებული აზრის შეზღუდვის ინსტრუმენტი.

ამ კანონის ძალაში შესვლის შემდეგ, სამოქალაქო საზოგადოების არაერთმა ჯგუფმა ფუნქციონირება შეწყვიტა, ათობით პოლიტიკური ოპონენტი კი ემიგრაციაში წავიდა ან დააპატიმრეს. ჯიმი ლაი ეროვნული უსაფრთხოების შესახებ კანონის საფუძველზე დაპატიმრებული ერთ-ერთი პირველი და ყველაზე ცნობილი ფიგურა იყო. 2020 წლიდან მან 1800 დღეზე მეტი გაატარა ციხეში.

მისი დაპატიმრებისას პოლიციის თანამშრომლებმა Apple Daily-ის ოფისში ჩხრეკა ჩაატარეს. მომდევნო წელს ხელისუფლებამ ეროვნული უსაფრთხოების შესახებ კანონის საფუძველზე Apple Daily-ის უფროსი აღმასრულებლებიც დააკავა და გაზეთის აქტივებიდან 2.3 მილიონი დოლარი გაყინა, რამაც საბოლოოდ მისი დახურვა გამოიწვია. გაზეთი, სადაც მთავრობისადმი კრიტიკული სტატიები ქვეყნდებოდა, ჯიმი ლაიმ 1995 წელს, ტიანანმენის აქციის შემდეგ დააარსა.

2022 წელს ჯიმი ლაის თაღლითობის ბრალდებით ხუთი წლითა და ცხრა თვით თავისუფლების აღკვეთა მიესაჯა. ამ ორშაბათს კი, ხანგრძლივი სასამართლო პროცესის შემდეგ, ჰონგ-კონგის სასამართლომ ჯიმი ლაი დამნაშავედ ცნო და მას სამუდამო პატიმრობა ემუქრება „შეთქმულებების მოწყობისათვის, რათა წაეხალისებინა უცხო ქვეყნების მთავრობები ჰონგ-კონგის ან ჩინეთის წინააღმდეგ ზომების მიღებაში“.

885-გვერდიან განაჩენში ჯიმი ლაის ბრალი ედებოდა აშშ-სა და სხვა უცხო ქვეყნების ჩინეთის წინააღმდეგ მოქმედებისკენ „მუდმივ წაქეზებაში“ „თავისუფლებისა და დემოკრატიისთვის ბრძოლის საბაბით“. პროკურორებმა ხაზი გაუსვეს ჯიმი ლაის ამერიკისადმი მოთხოვნებს ჩინეთის წინააღმდეგ სანქციების დაწესების შესახებ.  აგრეთვე ნახსენები იყო New York Times-ის სტატია, რომელშიც ჯიმი ლაი მხარს უჭერდა მთავრობის წარმომადგენლების შვილებისთვის სტუდენტური ვიზების გაუქმებას, როგორც ჩინეთის დასჯის ერთ-ერთ საშუალებას. პეკინმა ლაის „ანტიჩინური საგარეო ძალების აგენტი და პაიკი“ უწოდა. პროკურორებმა ასევე ხაზი გაუსვეს ლაის საგარეო კონტაქტებს და 2019 წლის საპროტესტო აქციების დროს მის შეხვედრებს აშშ-ს ყოფილ სახელმწიფო მდივანთან, მაიკ პომპეოსთან და მაშინდელ ვიცე-პრეზიდენტ მაიკ პენსთან.

აშშ-ის პრეზიდენტმა დონალდ ტრამპმა განაცხადა, რომ მან ჩინეთის ლიდერ სი ძინპინს ჯიმი ლაის გათავისუფლების საკითხის განხილვა სთხოვა, რაც, სავარაუდოდ, სამხრეთ კორეაში მათი შეხვედრის დროს მოხდა. აგრეთვე დიდმა ბრიტანეთმაც მოითხოვა ჯიმი ლაის დაუყოვნებლივი გათავისუფლება, ვინაიდან იგი დიდი ბრიტანეთის მოქალაქეა და ორშაბათის გადაწყვეტილებას „პოლიტიკურად მოტივირებული დევნა“ უწოდა. ადამიანის უფლებათა დამცველმა ჯგუფებმა თუ ორგანიზაციებმა ეს განაჩენი ჰონგ-კონგში პრესის თავისუფლების გაუარესების ნათელ მაგალითად მოიხსენიეს. ჰონგ-კონგის პრესის თავისუფლების თანდათანობითი შეზღუდვა გლობალური პრესის თავისუფლების რეიტინგშიც ნათლად აისახა, სადაც მან გასულ წლებში მსოფლიოში 140-ე ადგილზე გადაინაცვლა.

ავტორი: სალომე მარხვაშვილი

ჯიმი ლაის შესაძლოა სამუდამო პატიმრობა მიესაჯოს Read More »

Scroll to Top