ერთი ახალი ამბავი

აშშ-ს ახალი ტექნოლოგიური შეზღუდვები და ჩინეთის პასუხი

ჩინეთსა და ამერიკის შეერთებულ შტატებს შორის ტექნოლოგიური დაპირისპირება კვლავ მწვავდება. პეკინი ვაშინგტონს საპასუხო ზომების მიღებით აფრთხილებს მას შემდეგ, რაც აშშ-ის ადმინისტრაციამ ხელოვნური ინტელექტის განვითარებისთვის აუცილებელ მოწინავე ნახევარგამტარებზე ახალი საექსპორტო შეზღუდვები გამოაცხადა. ჩინეთის ხელისუფლება მიიჩნევს, რომ ამერიკის გადაწყვეტილება აზიანებს საერთაშორისო სავაჭრო ურთიერთობებს, ტექნოლოგიურ თანამშრომლობასა და გლობალური მიწოდების ჯაჭვების სტაბილურობას.

16 ნოემბერს აშშ-ის ვაჭრობის დეპარტამენტმა ახალი რეგულაციები გამოაქვეყნა, რომლებიც ჩინური კომპანიებისთვის ამერიკული წარმოების მოწინავე ხელოვნური ინტელექტის ჩიპებზე წვდომის შეზღუდვას ითვალისწინებს. ახალი წესები განსაკუთრებით ეხება ამერიკული ტექნოლოგიური კომპანიის, Nvidia-ს, მაღალი წარმადობის პროცესორებს, რომლებიც ფართოდ გამოიყენება ხელოვნური ინტელექტის მოდელების განვითარებისა და მონაცემთა დამუშავებისთვის.

შეზღუდვების მთავარი მიზანია, ჩინურმა კომპანიებმა ვერ შეძლონ ამერიკული ტექნოლოგიების გამოყენება მესამე ქვეყნებში განთავსებული მონაცემთა ცენტრებიდან. აქამდე ჩინურ კომპანიებს შეეძლოთ საზღვარგარეთ არსებული მონაცემთა ცენტრებიდან გამოთვლითი სიმძლავრეების დაქირავება, რაც მათ ამერიკულ ჩიპებზე ირიბ წვდომას აძლევდა. ახალი რეგულაციები ამ შესაძლებლობის შეზღუდვას ისახავს მიზნად.

ამ გადაწყვეტილებას ჩინეთის ხელისუფლების მკვეთრი რეაქცია მოჰყვა. 17 ნოემბერს ჩინეთის ვაჭრობის სამინისტრომ განაცხადა, რომ კატეგორიულად ეწინააღმდეგება ამერიკის ახალ შეზღუდვებს. სამინისტროს შეფასებით, ვაშინგტონის მოქმედებები არღვევს საერთაშორისო ვაჭრობის პრინციპებს და საფრთხეს უქმნის ნახევარგამტარების გლობალურ მიწოდების ჯაჭვებს.

ჩინეთის საგარეო საქმეთა სამინისტროს წარმომადგენელმა გუო ძიაკუნმა აშშ ეროვნული უსაფრთხოების ცნების გადაჭარბებულ გამოყენებასა და საექსპორტო კონტროლის მექანიზმების ბოროტად გამოყენებაში დაადანაშაულა. პეკინის განცხადებით, თუ ვაშინგტონი შეზღუდვების გამკაცრებას გააგრძელებს, ჩინეთი საკუთარი ეკონომიკური, უსაფრთხოებისა და განვითარების ინტერესების დასაცავად საპასუხო ზომებს მიიღებს.

მიუხედავად მკაცრი განცხადებებისა, ჩინეთის ხელისუფლება მოლაპარაკებების შესაძლებლობასაც ტოვებს. პეკინი აშშ-ს მოუწოდებს, უთანხმოებები კონსულტაციებისა და თანამშრომლობის გზით მოაგვაროს. 

ახალი დაძაბულობა განსაკუთრებით მნიშვნელოვანია აშშ-ის პრეზიდენტ დონალდ ტრამპისა და ჩინეთის პრეზიდენტ სი ძინპინის დაგეგმილი შეხვედრის ფონზე. ლიდერების მოლაპარაკებები 19 ნოემბერს, ჩინეთის ქალაქ შენჟენში, აზია-წყნარი ოკეანის ეკონომიკური თანამშრომლობის ორგანიზაციის (APEC) სამიტის ფარგლებშია დაგეგმილი. შეხვედრაზე ერთ-ერთი მნიშვნელოვანი საკითხი შესაძლოა სწორედ ტექნოლოგიური და სავაჭრო შეზღუდვები გახდეს.

აშშ-ს ახალი ტექნოლოგიური შეზღუდვები და ჩინეთის პასუხი Read More »

ჩინეთი და ASEAN სამხრეთ ჩინეთის ზღვის ქცევის კოდექსზე შეთანხმებას კვლავ ვერ აღწევენ

ჩინეთმა და სამხრეთ-აღმოსავლეთ აზიის ქვეყნების ასოციაციამ (ASEAN) სამხრეთ ჩინეთის ზღვაში ქცევის კოდექსის შემუშავების მიმართულებით პროგრესს მიაღწიეს, თუმცა საბოლოო შეთანხმება კვლავ ვერ შედგა. საკითხი განიხილეს ფილიპინების დედაქალაქ მანილაში, სადაც 2026 წლის 15–17 ნოემბერს ASEAN-ის 49-ე სამიტი და პარტნიორ ქვეყნებთან შეხვედრები იმართება. მას ჩინეთისა და სხვა პარტნიორების წარმომადგენლებიც ესწრებიან. ფილიპინების საგარეო საქმეთა მინისტრის, მარია ტერეზა ლაზაროს განცხადებით, დოკუმენტის პუნქტების დაახლოებით 80 პროცენტზე წინასწარი თანხმობა არსებობს, მაგრამ მნიშვნელოვანი საკითხები კვლავ არ არის გადაწყვეტილი. 

15 ნოემბერს ლაზარომ განაცხადა, რომ მოლაპარაკებების ოთხი ძირითადი საკითხიდან მხარეებმა შეთანხმებას მხოლოდ ერთზე მიაღწიეს. კერძოდ, განისაზღვრა ახალი კოდექსის კავშირი 2002 წელს მიღებულ ქცევის დეკლარაციასთან (DOC). შეთანხმების თანახმად, დეკლარაცია სამხრეთ ჩინეთის ზღვაში ქცევის უფრო კონკრეტულ წესებსა და თანამშრომლობის მექანიზმებს განსაზღვრავს.

თავის მხრივ, ჩინეთის პრემიერ–მინისტრმა ლი ციანმა სამიტზე განაცხადა, რომ პეკინი სამხრეთ ჩინეთის ზღვაში ქცევის კოდექსზე მოლაპარაკებების დროულ დასრულებას უჭერს მხარს. მისი თქმით, შეთანხმება რეგიონში გრძელვადიანი მშვიდობისა და სტაბილურობის შენარჩუნების მნიშვნელოვან საფუძველს შექმნის. ჩინეთის პრემიერმა მხარეებს არსებული უთანხმოებების დიალოგისა და კონსულტაციების გზით მოგვარებისკენ მოუწოდა და რეგიონულ საკითხებში გარე ჩარევის წინააღმდეგ ერთობლივი მოქმედების აუცილებლობას გაუსვა ხაზი.

ყველაზე რთულ საკითხად რჩება, ექნება თუ არა შეთანხმებას იურიდიულად სავალდებულო ძალა, სად გავრცელდება მისი მოქმედება და რა ადგილი დაეთმობა მესამე სახელმწიფოებთან სამხედრო თუ ეკონომიკურ თანამშრომლობას. ჩინელი მკვლევარი ბაო იინანი განსაკუთრებით პრობლემურად მიიჩნევს გეოგრაფიულ ფარგლებს: პარაცელის კუნძულების საკითხზე ჩინეთისა და ვიეტნამის პოზიციები ერთმანეთისგან მნიშვნელოვნად განსხვავდება. 

სადავო ზღვის აკვატორიაში ჩინეთის პრეტენზიები ფილიპინების, ვიეტნამის, მალაიზიის, ბრუნეისა და ინდონეზიის საზღვაო ინტერესებთან იკვეთება. ბოლო წლებში განსაკუთრებით გახშირდა ჩინეთისა და ფილიპინების გემებს შორის ინციდენტები. მანილა კოდექსის საერთაშორისო სამართალთან შესაბამისობას ითხოვს, პეკინი კი აცხადებს, რომ მისი მოქმედებები კანონიერია. 2016 წლის საარბიტრაჟო გადაწყვეტილებამ ჩინეთის ფართო ისტორიულ საზღვაო უფლებებზე პრეტენზიებს სამართლებრივი საფუძველი არ დაუდასტურა, თუმცა ჩინეთი ამ გადაწყვეტილებას არ აღიარებს. 

ფილიპინების თავმჯდომარეობისას ჩინეთსა და ASEAN-ს შორის მოლაპარაკებები ყოველთვიურად იმართებოდა, ჩატარდა ცხრა რაუნდი და მაღალი თანამდებობის პირების ორი შეხვედრა. მიუხედავად ამისა, 2026 წელს კოდექსის დასრულება ვერ მოხერხდა. 2027 წლიდან პროცესს სინგაპური უხელმძღვანელებს. პეკინსა და სამხრეთ-აღმოსავლეთ აზიის ქვეყნებს კვლავ მოუწევთ გარკვეული კომპრომისების მოძებნა, რათა შეთანხმებამ საზღვაო ინციდენტების შემცირებას რეალურად შეუწყოს ხელი.

 

ჩინეთი და ASEAN სამხრეთ ჩინეთის ზღვის ქცევის კოდექსზე შეთანხმებას კვლავ ვერ აღწევენ Read More »

ჩინეთი APEC-ის სამიტისთვის ემზადება

18–19 ნოემბერს ჩინეთის ქალაქ შენჟენში აზია-წყნარი ოკეანის ეკონომიკური თანამშრომლობის ორგანიზაციის (APEC) ლიდერთა 33-ე სამიტი გაიმართება, რომელსაც ჩინეთის პრეზიდენტი სი ძინპინი უხელმძღვანელებს. ჩინეთის საგარეო საქმეთა სამინისტროს განცხადებით, ღონისძიების მთავარი თემაა „აზია-წყნარი ოკეანის თანამეგობრობის ჩამოყალიბება საერთო კეთილდღეობისთვის“. სამიტის ფარგლებში სი ძინპინი სიტყვით გამოვა, მონაწილე ლიდერების პატივსაცემად ოფიციალურ მიღებას გამართავს და უცხოელ კოლეგებთან ორმხრივ შეხვედრებს ჩაატარებს. ამასთან, 17–18 ნოემბერს შენჟენში APEC-ის ბიზნესლიდერთა სამიტიც გაიმართება, რომლის გახსნაზეც ჩინეთის პრეზიდენტი მთავარ მოხსენებას წარადგენს.

მოსალოდნელია, რომ შეხვედრას აშშ-ის პრეზიდენტი დონალდ ტრამპი, რუსეთის პრეზიდენტი ვლადიმერ პუტინი, ფილიპინების პრეზიდენტი ფერდინანდ მარკოს უმცროსი და აზია-წყნარი ოკეანის რეგიონის სხვა სახელმწიფოების ლიდერები დაესწრებიან. ტაივანს სამიტზე კომპანია Acer-ის დამფუძნებელი სტენ ში წარმოადგენს. 

სამიტის ერთ-ერთ მთავარ პოლიტიკურ საკითხად ჩინეთის, აშშ-ისა და რუსეთის ლიდერების შესაძლო სამმხრივი შეხვედრა განიხილება. მოლაპარაკებების სავარაუდო თემებს შორისაა ბირთვული შეიარაღების კონტროლი, თუმცა ანალიტიკოსების შეფასებით, პეკინი ამ საკითხზე სამმხრივ დიალოგს სიფრთხილით ეკიდება, რადგან მისი ბირთვული არსენალი აშშ-ისა და რუსეთის არსენალებთან შედარებით მნიშვნელოვნად მცირეა. 

შეხვედრაზე ყურადღება დაეთმობა ჩინეთ–აშშ-ის ურთიერთობების სტაბილურობას, რეგიონულ უსაფრთხოებასა და ჩინეთის ურთიერთობებს იაპონიასა და ფილიპინებთან. პეკინსა და ტოკიოს შორის დაძაბულობა უკავშირდება იაპონიის პრემიერ-მინისტრ სანაე ტაკაიჩის განცხადებებს ტაივანის უსაფრთხოების შესახებ, ხოლო ჩინეთსა და ფილიპინებს შორის უთანხმოების მთავარ წყაროდ სამხრეთ ჩინეთის ზღვის სადავო ტერიტორიები რჩება.

სამიტის ეკონომიკურ დღის წესრიგში მნიშვნელოვანი ადგილი დაეთმობა ახლო აღმოსავლეთში არსებული კონფლიქტების გავლენას ენერგეტიკულ უსაფრთხოებაზე, საერთაშორისო ვაჭრობაზე, მიწოდების ჯაჭვებსა და ინფლაციაზე. ამასთან, განიხილება ციფრული ეკონომიკისა და ხელოვნური ინტელექტის სფეროებში თანამშრომლობის გაღრმავების შესაძლებლობები. APEC-ის სამდივნოს აღმასრულებელი დირექტორის, ედუარდო პედროსას შეფასებით, ჩინეთის მიერ აღნიშნული სექტორების შემდგომმა განხილვამ შესაძლოა რეგიონული ეკონომიკური ინტეგრაცია გააძლიეროს.

ჩინეთი APEC-ის სამიტს მესამედ უმასპინძლებს, მანამდე ღონისძიება ქვეყანაში 2001 და 2014 წლებში გაიმართა. შენჟენის შეხვედრა პეკინისთვის მნიშვნელოვანი შესაძლებლობა იქნება, გააძლიეროს საკუთარი დიპლომატიური და ეკონომიკური როლი რეგიონში და საერთაშორისო პარტნიორებთან მსოფლიოში არსებული გამოწვევების გადაჭრის გზები განიხილოს.

 

ჩინეთი APEC-ის სამიტისთვის ემზადება Read More »

ჩინეთი და საფრანგეთი დიპლომატიური და ეკონომიკური თანამშრომლობის გაღრმავებას გეგმავენ

ჩინეთი და საფრანგეთი ორმხრივი ურთიერთობების განმტკიცებასა და საერთაშორისო გამოწვევების ერთობლივად დაძლევაზე მუშაობას აგრძელებენ. ჩინეთის საგარეო საქმეთა მინისტრმა ვან იმ ფრანგ კოლეგასთან, ჟან–ნოელ ბაროსთან სატელეფონო საუბრისას ყურადღება გაამახვილა პოლიტიკური ნდობის გაძლიერების, დიპლომატიური კონტაქტების გააქტიურებისა და სხვადასხვა მიმართულებით თანამშრომლობის გაფართოების აუცილებლობაზე.

ვან ის განცხადებით, თანამედროვე საერთაშორისო გარემოში არსებული გაურკვევლობა და მზარდი გეოპოლიტიკური დაძაბულობა სახელმწიფოებს შორის მჭიდრო კოორდინაციას განსაკუთრებულ მნიშვნელობას ანიჭებს. მან აღნიშნა, რომ ჩინეთსა და საფრანგეთს, როგორც გაეროს უშიშროების საბჭოს მუდმივ წევრებს, მნიშვნელოვანი პასუხისმგებლობა აკისრიათ საერთაშორისო მშვიდობისა და სტაბილურობის შენარჩუნებაში. შესაბამისად, ორივე ქვეყანამ აქტიურად უნდა გამოიყენოს დიპლომატიური შესაძლებლობები გლობალური პრობლემების მოსაგვარებლად.

საუბრის ერთ–ერთი მნიშვნელოვანი საკითხი ჩინეთისა და ევროკავშირის ეკონომიკური ურთიერთობები იყო. პეკინის პოზიციით, სავაჭრო უთანხმოებების მოგვარება მოლაპარაკებებისა და ორივე მხარისთვის მისაღები გადაწყვეტილებების საფუძველზე უნდა მოხდეს. ჩინეთის საგარეო საქმეთა მინისტრმა ხაზი გაუსვა, რომ ეკონომიკური თანამშრომლობა ორივე მხარის ინტერესებს ემსახურება, მაშინ როდესაც დაპირისპირება უარყოფითად აისახება საერთაშორისო სავაჭრო გარემოზე. ამ კონტექსტში მან საფრანგეთს ევროკავშირსა და ჩინეთს შორის ურთიერთობების დაბალანსების ხელშეწყობისკენ მოუწოდა.

თავის მხრივ, ჟან–ნოელ ბარომ გამოთქვა ინტერესი პეკინთან შეინარჩუნოს სტაბილური პოლიტიკური ურთიერთობა. ფრანგული მხარისთვის პრიორიტეტულია მაღალი დონის კონსულტაციების გაგრძელება, საერთაშორისო ორგანიზაციების ფარგლებში თანამშრომლობა და ხელოვნური ინტელექტის განვითარებასთან დაკავშირებულ საკითხებზე ერთობლივი მუშაობა.

ორმხრივი ურთიერთობების მნიშვნელოვან მიმართულებებად კვლავ რჩება ავიაცია, ბირთვული ენერგეტიკა, მოწინავე ტექნოლოგიები, გარემოს დაცვა და ინვესტიციები. მხარეები ასევე დაინტერესებული არიან განათლების, კულტურისა და სამეცნიერო ურთიერთობების გაფართოებით. ჩინეთი განსაკუთრებულ ყურადღებას უთმობს საფრანგეთში მოქმედი ჩინური კომპანიებისთვის ხელსაყრელი საინვესტიციო პირობების შექმნას.

პოლიტიკურ საკითხებთან დაკავშირებით პეკინმა კიდევ ერთხელ გაუსვა ხაზი „ერთი ჩინეთის“ პრინციპის მნიშვნელობას. საფრანგეთის წარმომადგენელმა კი დაადასტურა, რომ პარიზი აღნიშნულ საკითხთან დაკავშირებით საკუთარ პოლიტიკას ინარჩუნებს. მხარეებმა ასევე განიხილეს საერთაშორისო უსაფრთხოების გამოწვევები, მათ შორის უკრაინაში მიმდინარე ომი, ახლო აღმოსავლეთის ვითარება და გაეროს საქმიანობასთან დაკავშირებული საკითხები.

ჩინეთსა და საფრანგეთს შორის დიალოგის გააქტიურება მხოლოდ ორმხრივი ურთიერთობების განვითარებით არ შემოიფარგლება. პეკინისთვის საფრანგეთი ევროკავშირის ერთ-ერთი გავლენიანი სახელმწიფოა, რომლის პოზიციასაც შეუძლია მნიშვნელოვანი როლი შეასრულოს ჩინეთ–ევროპის ეკონომიკური ურთიერთობების ფორმირებაში. პარიზისთვის კი ჩინეთთან თანამშრომლობა წარმოადგენს შესაძლებლობას, არა მხოლოდ შეინარჩუნოს და გააძლიეროს ეკონომიკური კავშირები, არამედ შეასრულოს მნიშვნელოვანი შუამავლის როლი ევროკავშირსა და ჩინეთს შორის ურთიერთობებში, რითაც განამტკიცებს საკუთარ პოლიტიკურ გავლენასა და დიპლომატიურ პოზიციებს საერთაშორისო ასპარეზზე.

ჩინეთი და საფრანგეთი დიპლომატიური და ეკონომიკური თანამშრომლობის გაღრმავებას გეგმავენ Read More »

პეკინში ჩინეთისა და ჩრდილოეთ კორეის მაღალჩინოსნებს შორის შეხვედრა გაიმართა

5 ნოემბერს პეკინში ჩინეთის საგარეო საქმეთა მინისტრი ვან ი ჩრდილოეთ კორეის მმართველი პარტიის მაღალჩინოსანს, კიმ სონგ ნამს და მის დელეგაციას შეხვდა. მხარეებმა ორმხრივი ურთიერთობების განვითარება და არსებული შეთანხმებების შესრულება განიხილეს. აღსანიშნავია რომ, ბოლო წლებში, უკრაინაში მიმდინარე ომის ფონზე, მოსკოვსა და ფხენიანს შორის პოლიტიკური და სამხედრო თანამშრომლობა მნიშვნელოვნად გაფართოვდა, რის პარალელურადაც ჩინეთსა და ჩრდილოეთ კორეას შორის ურთიერთობებში გარკვეული დისტანცირება შეინიშნებოდა.

ვან იმ დასძინა, რომ ჩინეთი მზადაა, ჩრდილოეთ კორეასთან ერთად იმუშაოს ორი ქვეყნის მმართველი პარტიების ლიდერების მიერ მიღწეული მნიშვნელოვანი შეთანხმებების განსახორციელებლად და ხელი შეუწყოს ორმხრივი ურთიერთობების მუდმივ განვითარებას.

თავის მხრივ, კიმ სონგ ნამმა განაცხადა, რომ ჩრდილოეთ კორეა მზადაა, ჩინეთთან ერთად შეასრულოს ქვეყნის ლიდერებს შორის მიღწეული შეთანხმებები და გააძლიეროს მეგობრული ურთიერთობები და თანამშრომლობა.

ჩრდილოეთ კორეელმა მაღალჩინოსანმა სი ძინპინის ივნისის ვიზიტზე განსაკუთრებული ყურადღება გაამახვილა და აღნიშნა, რომ მან ორმხრივ ურთიერთობებში ახალი ეტაპის დაწყებას შეუწყო ხელი.  კიმ სონგ ნამმა ასევე გაიხსენა რომ აღნიშნულმა ვიზიტმა კიდევ ერთხელ წარმოაჩინა ორ ქვეყანას შორის ისტორიულად ჩამოყალიბებული, „სისხლით განმტკიცებული მეგობრობის“ სტრატეგიული მნიშვნელობა.

პეკინში გამართული შეხვედრა რეგიონში მნიშვნელოვანი საერთაშორისო ღონისძიების მოახლოებასაც ემთხვევა. 18-19 ნოემბერს ჩინეთის ქალაქ შენჟენში აზია-წყნარი ოკეანის ეკონომიკური თანამშრომლობის (APEC) სამიტია დაგეგმილი, რომელშიც, სავარაუდოდ, აშშ-ის პრეზიდენტი დონალდ ტრამპიც მიიღებს მონაწილეობას.

სამიტის მოახლოებამ საერთაშორისო მედიაში კვლავ გააჩინა ვარაუდები ტრამპსა და ჩრდილოეთ კორეის ლიდერ კიმ ჩენ ინს შორის შესაძლო შეხვედრის შესახებ. მიუხედავად ამისა, ჩრდილოეთ კორეის ლიდერის დამ, კიმ იო ჩენმა, ოთხშაბათს მსგავსი შესაძლებლობა უარყო. მისი განცხადებით, ფხენიანი საჭიროდ არ მიიჩნევს პირისპირ მოლაპარაკებებს იმ მხარესთან, რომელსაც არასანდოდ და მტრულად განწყობილად აფასებს.

რეგიონში უსაფრთხოების კუთხით არსებული ვითარება ჩრდილოეთ კორეის სამხედრო აქტივობებმაც გაამწვავა. ოთხშაბათს ფხენიანმა ახალი საჰაერო თავდაცვის რაკეტა გამოსცადა. გავრცელებული ცნობებით, ეს ერთ კვირაზე ნაკლებ პერიოდში მსგავსი ტიპის შეიარაღების უკვე მესამე გამოცდა იყო.

ამ მოვლენების ფონზე ჩინეთისა და ჩრდილოეთ კორეის წარმომადგენლებს შორის პეკინში გამართული მოლაპარაკებები ორმხრივი პოლიტიკური დიალოგის გააქტიურების კიდევ ერთ ნაბიჯად განიხილება. მხარეთა განცხადებები მიუთითებს, რომ პეკინი და ფხენიანი განსაკუთრებულ ყურადღებას უთმობენ უმაღლეს დონეზე მიღწეული შეთანხმებების შესრულებას, პარტიათაშორისი ურთიერთობების განმტკიცებასა და ტრადიციული პარტნიორობის შემდგომ განვითარებას.

პეკინში ჩინეთისა და ჩრდილოეთ კორეის მაღალჩინოსნებს შორის შეხვედრა გაიმართა Read More »

ჩინეთი ფილიპინებს „წითელი ხაზების“ გადაკვეთის გამო აფრთხილებს

ჩინეთის საგარეო საქმეთა მინისტრმა ვან იმ ფილიპინებს მოუწოდა, თავი შეიკავონ ისეთი განცხადებებისა და ქმედებებისგან, რომლებმაც შესაძლოა ორ ქვეყანას შორის არსებული დაძაბულობა კიდევ უფრო გაამწვავოს. სამხრეთ ჩინეთის ზღვაში არსებული ტერიტორიული პრეტენზიების გამო ორი აზიური ქვეყანა დიდი ხანია უთანხმოებაშია, თუმცა ბოლო კვირების განმავლობაში დაძაბულობა კიდევ უფრო გაიზარდა ფილიპინელი პოლიტიკოსების მხრიდან ჩინეთის მისამართით გაკეთებული განცხადებების გამო.

ჩინეთის საგარეო საქმეთა სამინისტროს ინფორმაციით, ვან იმ აღნიშნული საკითხები 3 ნოემბერს ფილიპინების საგარეო საქმეთა მდივან ტერეზა ლაზაროსთან სატელეფონო საუბრისას განიხილა. ვან ის განცხადებით, ფილიპინელ პოლიტიკოსთა ნაწილი, პოლიტიკური მიკერძოებისა და პირადი ინტერესების გამო, პეკინის მიმართ შეურაცხმყოფელ განცხადებებს აკეთებს და ჩინეთისთვის მიუღებელ საზღვრებს კვეთს. მისივე თქმით, მსგავსი ქმედებები უარყოფითად აისახება ეკონომიკურ, სავაჭრო და ხალხთაშორის კავშირებზე, ამასთან, საფრთხეს უქმნის ფილიპინებში მოქმედი ჩინური ორგანიზაციებისა და მოქალაქეების კანონიერ ინტერესებს.

გარდა ამისა, ვან იმ ფილიპინების ხელისუფლებას შეახსენა „ერთი ჩინეთის“ პოლიტიკის დაცვის მნიშვნელობა და გააფრთხილა, რომ სამხრეთ ჩინეთის ზღვასთან დაკავშირებულ საკითხებზე განსაკუთრებული სიფრთხილე გამოიჩინოს როგორც საჯარო განცხადებებში, ისე პრაქტიკულ მოქმედებებში.

ქვეყნებს შორის დაძაბულობის ერთ-ერთ მთავარ მიზეზად კვლავ სამხრეთ ჩინეთის ზღვაში არსებული ტერიტორიული დავები რჩება. პეკინი სტრატეგიულად მნიშვნელოვანი საზღვაო სივრცის უდიდეს ნაწილზე აცხადებს პრეტენზიას, რასაც ფილიპინები და რეგიონის სხვა სახელმწიფოები ეწინააღმდეგებიან.

ბოლო წლებში ტერიტორიული უთანხმოება არაერთხელ გადაიზარდა ზღვაში ფიზიკურ დაპირისპირებაში, მათ შორის ხომალდების შეჯახებებსა და სანაპირო დაცვის წარმომადგენლებს შორის ინციდენტებში. საერთაშორისო საარბიტრაჟო გადაწყვეტილებით, ჩინეთის ფართომასშტაბიან ისტორიულ პრეტენზიებს სამხრეთ ჩინეთის ზღვაზე სამართლებრივი საფუძველი არ გააჩნია, თუმცა პეკინი აღნიშნულ გადაწყვეტილებას არ აღიარებს.

დავის ერთ-ერთი მნიშვნელოვანი მიმართულებაა „რიდ ბენკის“ (Reed Bank) საზღვაო ტერიტორია, რომელიც ფილიპინების ექსკლუზიურ ეკონომიკურ ზონაში მდებარეობს. მანილა ამ რაიონში ნავთობისა და ბუნებრივი აირის რესურსების შესწავლას ცდილობს, თუმცა ჩინეთის წინააღმდეგობის გამო შესაბამისი სამუშაოები წლების განმავლობაში ფერხდება.

მიუხედავად არსებული უთანხმოებებისა, ფილიპინების საგარეო საქმეთა მდივანმა ტერეზა ლაზარომ ჩინელ კოლეგასთან საუბარი კონსტრუქციულად შეაფასა. სოციალურ ქსელ X-ზე გამოქვეყნებულ განცხადებაში მან აღნიშნა, რომ მხარეებმა ორმხრივი ურთიერთობების განვითარების პერსპექტივები განიხილეს და დიპლომატიური კომუნიკაციის გაგრძელების აუცილებლობაზე გაამახვილეს ყურადღება.

ლაზაროს განცხადებით, ფილიპინებისთვის მნიშვნელოვანია ჩინეთთან სტაბილური და პროგნოზირებადი ურთიერთობების შენარჩუნება. მისი თქმით, განსაკუთრებით ეკონომიკისა და ენერგეტიკის სფეროებში არსებული გამოწვევების გათვალისწინებით, ორ ქვეყანას შორის თანამშრომლობა უთანხმოებების მართვასა და რეგიონული სტაბილურობის განმტკიცებას შეუწყობს ხელს.

ფილიპინების საგარეო საქმეთა მდივანმა ასევე დაადასტურა, რომ მანილა კვლავ ერთგულია „ერთი ჩინეთის“ პოლიტიკისა და ამ მიმართულებით საკუთარი პოზიციის შეცვლას არ გეგმავს. მან ხაზი გაუსვა საზღვაო და სხვა სადავო საკითხების მოლაპარაკებების გზით გადაწყვეტის მნიშვნელობას.

ამასთან, პეკინი და მანილა შეთანხმდნენ, რომ არსებულ უთანხმოებებს პასუხისმგებლობით მოეკიდონ, ხელი შეუწყონ ვითარების სტაბილიზაციას და გააფართოონ თანამშრომლობა საერთო ინტერესების სფეროებში.

მიუხედავად ჩინეთის მხრიდან გაჟღერებული მკაცრი გაფრთხილებებისა, სატელეფონო საუბრის შედეგები მიუთითებს, რომ ორივე ქვეყანა დაძაბულობის ფონზეც დიპლომატიური არხების შენარჩუნებას ცდილობს. თუმცა სამხრეთ ჩინეთის ზღვაში არსებული ტერიტორიული დავები კვლავ რჩება მნიშვნელოვან გამოწვევად ჩინეთ-ფილიპინების ურთიერთობებისთვის.

ჩინეთი ფილიპინებს „წითელი ხაზების“ გადაკვეთის გამო აფრთხილებს Read More »

სი ძინპინმა ომანის სულთანთან რეგიონული უსაფრთხოება და სტრატეგიული პარტნიორობა განიხილა

ჩინეთის პრეზიდენტმა სი ძინპინმა ომანის სულთან ჰაისამ ბინ ტარიკთან შეხვედრისას განაცხადა, რომ ახლო აღმოსავლეთი და სპარსეთის ყურის რეგიონი არ უნდა იქცეს დიდი სახელმწიფოების გეოპოლიტიკური დაპირისპირების სივრცედ. მისი თქმით, პეკინი მზად არის, არაბულ ქვეყნებთან თანამშრომლობით ხელი შეუწყოს რეგიონში მშვიდობის აღდგენას, უსაფრთხოების განმტკიცებასა და გრძელვადიანი სტაბილურობის უზრუნველყოფას.

ჩინეთის ლიდერის განცხადება ახლო აღმოსავლეთში არსებული დაძაბული ვითარების ფონზე გაკეთდა. მიუხედავად იმისა, რომ პეკინი რეგიონულ კონფლიქტებში ტრადიციულად შედარებით თავშეკავებულ დიპლომატიურ პოლიტიკას ატარებდა, ბოლო პერიოდში ჩინეთი უფრო აქტიურად ცდილობს კრიზისების მოგვარების პროცესში ჩართვას. განსაკუთრებით საყურადღებოა ირანის გარშემო აშშ-ისა და ისრაელის მონაწილეობით განვითარებული დაძაბულობა, რომელმაც ჰორმუზის სრუტეში ვითარება გაართულა და ენერგეტიკული რესურსებისა და საზღვაო გადაზიდვების ხარჯების ზრდა გამოიწვია.

ჩინეთის საგარეო საქმეთა სამინისტროს ინფორმაციით, სი ძინპინმა აღნიშნა, რომ მსოფლიო მასშტაბური ისტორიული ცვლილებების ეტაპზე იმყოფება, ხოლო რეგიონული უსაფრთხოების უზრუნველყოფა ყველა დაინტერესებული მხარის ერთობლივ ძალისხმევას მოითხოვს. მან მხარი დაუჭირა საომარი მოქმედებების შეწყვეტას და არაბულ ქვეყნებთან, მათ შორის სპარსეთის ყურის თანამშრომლობის საბჭოს წევრ სახელმწიფოებთან, პოლიტიკური კოორდინაციის გაძლიერების მზადყოფნა გამოთქვა. ამასთან, პეკინმა ახლო აღმოსავლეთში სპეციალური წარმომადგენლების გაგზავნა გადაწყვიტა, რომლებიც მხარეებს შორის დიალოგისა და დაძაბულობის შემცირების ხელშეწყობაზე იმუშავებენ.

ომანის სულთნის ორდღიან ოფიციალურ ვიზიტს განსაკუთრებული ისტორიული მნიშვნელობა აქვს, რადგან ეს ომანის სახელმწიფოს მეთაურის პირველი ვიზიტია ჩინეთში 1978 წელს დიპლომატიური ურთიერთობების დამყარების შემდეგ. შეხვედრისას ჰაისამ ბინ ტარიკმა დადებითად შეაფასა ჩინეთის პოზიცია რეგიონული უსაფრთხოების საკითხებზე და აღნიშნა, რომ ეკონომიკური განვითარება მჭიდროდ უკავშირდება მშვიდობას, სტაბილურობასა და სახელმწიფო სუვერენიტეტის პატივისცემას.

მოლაპარაკებების მნიშვნელოვანი ნაწილი ეკონომიკური თანამშრომლობის გაფართოებას დაეთმო. ჩინეთი ომანის უმსხვილესი სავაჭრო პარტნიორია, ხოლო ომანი ჩინეთის ბაზარს ნედლი ნავთობითა და სხვა ენერგეტიკული პროდუქტებით ამარაგებს. მხარეები დაინტერესებული არიან პარტნიორობის გაღრმავებით განახლებადი ენერგეტიკის, ციფრული ეკონომიკის, თანამედროვე ტექნოლოგიებისა და ინვესტიციების მიმართულებით. ვიზიტის ფარგლებში ასევე მოსალოდნელია ახალი შეთანხმებებისა და ურთიერთგაგების მემორანდუმების გაფორმება.

ომანის საინფორმაციო სააგენტოსთან (ONA) საუბრისას ჩინელმა ექსპერტმა, დოქტორმა იბრაჰიმ ლიმ აღნიშნა, რომ ვიზიტი ორმხრივი ურთიერთობების განვითარების მნიშვნელოვანი ეტაპია. მისი შეფასებით, 2018 წელს ყოვლისმომცველი სტრატეგიული პარტნიორობის დამყარების შემდეგ ქვეყნებს შორის თანამშრომლობა მუდმივად ფართოვდება. ექსპერტმა განსაკუთრებული ყურადღება გაამახვილა ჩინური კომპანიების მზარდ ინტერესზე ომანის ბაზრის მიმართ, ასევე ხელოვნური ინტელექტის, ციფრული ეკონომიკისა და მოწინავე ტექნოლოგიების სფეროებში არსებულ შესაძლებლობებზე.

პეკინის უნივერსიტეტის პროფესორმა ფუ ჯიმინგმა კი ხაზი გაუსვა ომანის სტრატეგიულ გეოგრაფიულ მდებარეობას და მის პოტენციალს, გახდეს მნიშვნელოვანი სავაჭრო და ეკონომიკური დამაკავშირებელი ცენტრი ჩინეთს, არაბულ ქვეყნებსა და საერთაშორისო ბაზრებს შორის. მისი თქმით, თანამშრომლობის პერსპექტიულ მიმართულებებს შორისაა ენერგეტიკა, რობოტოტექნიკა, კოსმოსური კვლევები და საგანმანათლებლო გაცვლები.

ჩინეთისა და ომანის ლიდერებს შორის გამართული შეხვედრა ასახავს პეკინის მზარდ ინტერესს ახლო აღმოსავლეთის მიმართ. რეგიონში არსებული უსაფრთხოების გამოწვევებისა და ენერგეტიკული ბაზრების არასტაბილურობის ფონზე ჩინეთი ცდილობს, გააძლიეროს როგორც ეკონომიკური კავშირები, ისე დიპლომატიური გავლენა. ამ პროცესში ომანი მნიშვნელოვან პარტნიორად განიხილება, რომელსაც შეუძლია ხელი შეუწყოს ჩინეთის ურთიერთობების გაღრმავებას სპარსეთის ყურისა და მთლიანად არაბული სამყაროს სახელმწიფოებთან.

სი ძინპინმა ომანის სულთანთან რეგიონული უსაფრთხოება და სტრატეგიული პარტნიორობა განიხილა Read More »

ჩინეთ-ინდოეთის საზღვარზე დაძაბულობა გრძელდება

ჩინეთსა და ინდოეთს შორის სასაზღვრო ვითარება კვლავ დაძაბულია. ინდოეთის ოფიციალური პირების ინფორმაციით, არუნაჩალ-პრადეშის შტატში, ფაქტობრივი კონტროლის ხაზის (LAC) გასწვრივ, ბოლო თვეების განმავლობაში ორ ქვეყანას შორის სამხედრო დაპირისპირების არაერთი შემთხვევა დაფიქსირდა. პეკინი ინდოეთის მხრიდან გამოთქმულ ბრალდებებს არ ეთანხმება და აცხადებს, რომ მისი სამხედროები საზღვარზე მოქმედი შეთანხმებების შესაბამისად გადაადგილდებიან.

ინდოეთ-ტიბეტის სასაზღვრო პოლიციის (ITBP) გენერალურმა დირექტორმა შატრუჯიტ კაპურმა დაადასტურა, რომ ინდოელი და ჩინელი სამხედროების დაპირისპირება არუნაჩალ-პრადეშის რამდენიმე მონაკვეთზე კვლავ გრძელდება. მისი განცხადებით, სასაზღვრო ინციდენტები განსაკუთრებით აქტუალური გახდა ბოლო პერიოდში, თუმცა დაძაბულობის შესახებ ცნობები ჯერ კიდევ ივლისიდან ვრცელდებოდა.

კაპურმა აღნიშნულ საკითხზე რაჯასტანის შტატის ქალაქ ალვარში, ITBP-ის თანამშრომელთა დაჯილდოების ყოველწლიურ ღონისძიებაზე ისაუბრა. მან განსაკუთრებული ყურადღება გაამახვილა სასაზღვრო პოლიციის სპეციალური დანიშნულების დანაყოფების მოქმედებებზე, რომლებმაც არუნაჩალ-პრადეშში შექმნილი ვითარების მართვაში მიიღეს მონაწილეობა. ამასთან, კაპურმა ხაზი გაუსვა ჩინეთის სამხედრო შესაძლებლობების ზრდას და აღნიშნა, რომ პეკინის მიერ შეიარაღებული ძალების მოდერნიზაციაში განხორციელებული მნიშვნელოვანი ინვესტიციები ინდოეთის უსაფრთხოებისთვის დამატებით გამოწვევებს ქმნის.

ჩინეთის საგარეო საქმეთა სამინისტროს წარმომადგენელმა, გუო ძიაკუნმა განაცხადა, რომ პეკინი ორ ქვეყანას შორის მიღწეულ შეთანხმებებსა და ურთიერთგაგებას იცავს. მისი თქმით, ჩინეთის სამხედროების მოქმედებები საზღვრის გასწვრივ ჩვეულებრივი საპატრულო საქმიანობის ნაწილია, რომლის მიზანიც ტერიტორიული სუვერენიტეტისა და სასაზღვრო რეგიონებში სტაბილურობის უზრუნველყოფაა.

მიმდინარე მოვლენები განსაკუთრებით მნიშვნელოვანია ჩინეთ-ინდოეთის ურთიერთობების ბოლო წლების ისტორიის გათვალისწინებით. 2020 წელს გალვანის ხეობაში მომხდარმა სისხლიანმა შეტაკებებმა ორ ქვეყანას შორის ურთიერთობები მნიშვნელოვნად გააუარესა და ხანგრძლივი სამხედრო დაპირისპირება გამოიწვია. მიუხედავად იმისა, რომ ბოლო წლებში მხარეებმა გარკვეულ მონაკვეთებზე სამხედრო ძალების დაშორებისა და ურთიერთობების ნორმალიზების მიმართულებით ნაბიჯები გადადგეს, ტერიტორიული უთანხმოებები სრულად არ აღმოფხვრილა.

პოლიტიკური დიალოგის აღდგენის მცდელობები უმაღლეს დონეზეც მიმდინარეობს. ინდოეთის პრემიერ-მინისტრ ნარენდრა მოდისა და ჩინეთის პრეზიდენტ სი ძინპინის შეხვედრების დროს არაერთხელ გამოიკვეთა ორმხრივი ურთიერთობების გაუმჯობესების აუცილებლობა. ინდური მხარე ხაზს უსვამს, რომ ურთიერთობები უნდა ემყარებოდეს ურთიერთპატივისცემას, ერთმანეთის ინტერესების გათვალისწინებასა და საერთო ინტერესების დაცვას.

მიუხედავად დიპლომატიური კონტაქტების გააქტიურებისა, არუნაჩალ-პრადეშში მიმდინარე სასაზღვრო ინციდენტები აჩვენებს, რომ ჩინეთსა და ინდოეთს შორის უსაფრთხოების სფეროში არსებული უთანხმოებები კვლავ მოუგვარებელია.

ჩინეთ-ინდოეთის საზღვარზე დაძაბულობა გრძელდება Read More »

ჩინეთი გაეროსთან თანამშრომლობის გაღრმავებას და გლობალური გამოწვევების ერთობლივად დაძლევას გეგმავს

გაერთიანებული ერების ორგანიზაციაში ჩინეთის სახალხო რესპუბლიკის წარმომადგენლობის აღდგენიდან 55 წელი შესრულდა. ამ თარიღთან დაკავშირებით ჩინეთის საგარეო საქმეთა სამინისტროს ოფიციალურმა წარმომადგენელმა მაო ნინგმა გაეროსთან თანამშრომლობის მნიშვნელობაზე, გასული ათწლეულების განმავლობაში ქვეყნის როლსა და სამომავლო პრიორიტეტებზე ისაუბრა.

მაო ნინგის განცხადებით, 1971 წლის 25 ოქტომბერს გაეროს გენერალური ასამბლეის 26-ე სესიაზე მიღებულმა რეზოლუცია 2758-მა ჩინეთის სახალხო რესპუბლიკას ორგანიზაციაში წარმომადგენლობის უფლებები აღუდგინა. მისი შეფასებით, აღნიშნული გადაწყვეტილება მნიშვნელოვანი ისტორიული ეტაპი იყო, რომელმაც გავლენა მოახდინა როგორც ჩინეთის საერთაშორისო პოზიციებზე, ისე გაეროს საქმიანობასა და გლობალურ პოლიტიკურ პროცესებზე.

მაო ნინგის თქმით, გასული 55 წლის განმავლობაში ჩინეთი აქტიურად მონაწილეობდა გაეროს ფარგლებში მიმდინარე პროცესებში და მხარს უჭერდა ორგანიზაციის წამყვან როლს საერთაშორისო ურთიერთობებში. ამასთან, პეკინი განსაკუთრებულ მნიშვნელობას ანიჭებდა გაეროს უშიშროების საბჭოს მუდმივი წევრის სტატუსით ნაკისრი ვალდებულებების შესრულებას.

ჩინეთის საგარეო უწყების შეფასებით, ქვეყნის საქმიანობა ამ პერიოდში მიმართული იყო საერთაშორისო მშვიდობისა და უსაფრთხოების განმტკიცების, ეკონომიკური განვითარების ხელშეწყობისა და სახელმწიფოებს შორის თანამშრომლობის გაფართოებისკენ. პეკინი ასევე ყურადღებას ამახვილებდა სხვადასხვა კულტურასა და ცივილიზაციას შორის დიალოგის განვითარებასა და გლობალური მმართველობის არსებული მექანიზმების გაუმჯობესებაზე.

რაც შეეხება სამომავლო გეგმებს, მაო ნინგმა განაცხადა, რომ ჩინეთი აპირებს გაეროსთან ურთიერთობების კიდევ უფრო გაღრმავებას და მრავალმხრივი თანამშრომლობის გაფართოებას. მისი თქმით, ქვეყანა მზად არის, სხვა სახელმწიფოებთან ერთად იმუშაოს საერთაშორისო საზოგადოების წინაშე არსებული გამოწვევების დასაძლევად.

ჩინეთის საგარეო საქმეთა სამინისტროს წარმომადგენელმა ხაზგასმით აღნიშნა, რომ პეკინი მომავალშიც გააგრძელებს საერთაშორისო პასუხისმგებლობების შესრულებას, მხარს დაუჭერს გაეროს საქმიანობას და ხელს შეუწყობს ისეთი საერთაშორისო გარემოს ჩამოყალიბებას, რომელიც სახელმწიფოებს შორის თანამშრომლობასა და საერთო განვითარებაზე იქნება დაფუძნებული.

მაო ნინგის განცხადებით, ჩინეთის გრძელვადიანი მიზანი კაცობრიობის საერთო მომავლის მქონე საზოგადოების ჩამოყალიბების ხელშეწყობაა, რაშიც გაეროსთან მჭიდრო თანამშრომლობას მნიშვნელოვანი ადგილი უკავია.

ამასთან, გაეროში პოზიციების განმტკიცებას ჩინეთისთვის მნიშვნელოვანი სტრატეგიული დატვირთვაც აქვს. ამერიკული კვლევითი ორგანიზაციის Foreign Policy Research Institute-ის 2026 წლის სექტემბრის ანალიზის თანახმად, აშშ-ის მიერ საერთაშორისო ორგანიზაციებში მონაწილეობისა და ფინანსური მხარდაჭერის შემცირება პეკინს დამატებით შესაძლებლობას აძლევს, გააფართოოს საკუთარი დიპლომატიური გავლენა. ჩინეთი ცდილობს, თავი წარმოაჩინოს მრავალმხრივი თანამშრომლობისა და საერთაშორისო წესრიგის მხარდამჭერ ძალად. ამგვარად, გაეროსთან თანამშრომლობა პეკინისთვის არა მხოლოდ მრავალმხრივი დიპლომატიის, არამედ საკუთარი საერთაშორისო პოზიციების განმტკიცების მნიშვნელოვანი ინსტრუმენტია.

ჩინეთი გაეროსთან თანამშრომლობის გაღრმავებას და გლობალური გამოწვევების ერთობლივად დაძლევას გეგმავს Read More »

ჩინეთი და ჯიბუტი რეგიონული დაძაბულობის საფრთხეებს განიხილავენ

ჩინეთი ახლო აღმოსავლეთის კონფლიქტის აფრიკის რქაში გავრცელების საფრთხეზე საუბრობს. ქვეყანა წითელ ზღვაში საზღვაო მარშრუტების უსაფრთხოების დაცვას მოითხოვს. ჩინეთის საგარეო საქმეთა სამინისტროს წარმომადგენლის, მაო ნინგის თქმით, ეს საკითხი ჩინეთის საგარეო საქმეთა მინისტრმა ვანგ იიმ და ჯიბუტის საგარეო საქმეთა მინისტრმა, აბდულქადერ ჰუსეინ ომარმა პეკინში შეხვედრაზე განიხილეს. მხარეებმა გააფრთხილეს საერთაშორისო საზოგადოება, რომ აფრიკის რქა არ უნდა იქცეს გეოპოლიტიკური დაპირისპირების არენად და ახლო აღმოსავლეთის კონფლიქტი ამ რეგიონში არ უნდა გავრცელდეს.

ჩინეთისა და ჯიბუტის ერთობლივი განცხადებით, წითელ ზღვაში დაძაბულობის ზრდა საფრთხეს უქმნის გლობალურ ეკონომიკას, განსაკუთრებით კი აფრიკის რქის ქვეყნების ეკონომიკურ საქმიანობას. საზღვაო მიმოსვლის შეფერხებამ შესაძლოა გაართულოს საერთაშორისო ვაჭრობა და გაამწვავოს რეგიონში არსებული უსაფრთხოების პრობლემები, მათ შორის მეკობრეობა და ტერორიზმი. მხარეებმა მხარი დაუჭირეს წითელი ზღვის სანაპირო სახელმწიფოების ძალისხმევას, უზრუნველყონ საერთაშორისო საზღვაო გზების შეუფერხებელი და უსაფრთხო ფუნქციონირება. ამასთან, მათ მოუწოდეს შესაბამის მხარეებს, დაიცვან გაეროს წესდების პრინციპები, თავი აარიდონ დაძაბულობის შემდგომ ესკალაციას, არსებული პრობლემები კი დიალოგისა და დიპლომატიური მოლაპარაკებების გზით მოაგვარონ.

ჩინეთისთვის წითელი ზღვა მნიშვნელოვანი სატრანსპორტო დერეფანია, რომლის გავლითაც ჩინური პროდუქცია ევროპულ ბაზარს მიეწოდება. რეგიონში საზღვაო გადაადგილების შეფერხება საფრთხეს შეუქმნიდა როგორც ჩინეთის საექსპორტო ინტერესებს, ისე მის მიერ განხორციელებულ ინფრასტრუქტურულ ინვესტიციებს. პეკინის ინტერესებს დამატებით მნიშვნელობას ანიჭებს ჯიბუტიში არსებული ჩინეთის სამხედრო მხარდაჭერის ბაზა, რომელიც 2017 წლიდან ფუნქციონირებს და, სხვა ამოცანებთან ერთად, ადენის ყურეში მეკობრეობის წინააღმდეგ მოქმედ საზღვაო ძალებს ემსახურება. შანხაის საერთაშორისო კვლევების ინსტიტუტის მკვლევრის, ლი ვეიჯიანის შეფასებით, ჩინეთსა და ჯიბუტის შორის ერთობლივი განცხადების გამოქვეყნება განსაკუთრებული სიმბოლური მნიშვნელობის მატარებელია, რადგან ის პეკინის ინტერესებს უკავშირდება როგორც ნავიგაციის თავისუფლების, ისე რეგიონში სტაბილურობის შენარჩუნების მიმართულებით.

ვითარებას კიდევ უფრო ართულებს ჰორმუზის სრუტეში არსებული დაძაბულობა და იემენში მოქმედი ჰუსიტების თავდასხმების საფრთხე. ჰორმუზის სრუტეში საზღვაო მიმოსვლის შეფერხების გამო, საუდის არაბეთმა ნავთობის ნაწილი ექსპორტზე  წითელი ზღვის გავლით გაიტანა. გავრცელებული მონაცემებით, ამ მარშრუტით ნავთობის გადაზიდვის მოცულობა დღეში დაახლოებით 1 მილიონიდან 4.9 მილიონ ბარელამდე გაიზარდა. თუმცა წითელ ზღვაში უსაფრთხოების გაუარესებამ შესაძლოა ამ ალტერნატიულ მარშრუტსაც შეუქმნას საფრთხე. ჩინელი ანალიტიკოსების შეფასებით, არსებული ვითარება ჯერ არ მოითხოვს სავაჭრო გემების პირდაპირ სამხედრო ესკორტირებას, თუმცა პეკინი ყურადღებით დააკვირდება მოვლენების განვითარებას და საჭიროების შემთხვევაში დამატებით ზომების მიღებასაც არ გამორიცხავს.

ჯიბუტიმ დადებითად შეაფასა ჩინეთის ინიციატივები რეგიონში მშვიდობისა და უსაფრთხოების ხელშეწყობის მიმართულებით. მიუხედავად ამისა, როგორც The Diplomat-ის ანალიზშია აღნიშნული, პეკინისა და ჯიბუტის განცხადება კონკრეტული ახალი ღონისძიებების განსაზღვრაზე მეტად მათი საერთო შეშფოთებისა და სტრატეგიული ინტერესების გამოხატვას ემსახურება.

საბოლოოდ, ჩინეთის პოზიცია აჩვენებს, რომ წითელი ზღვის უსაფრთხოება მისთვის არა მხოლოდ რეგიონული სტაბილურობის, არამედ საერთაშორისო ვაჭრობის, ენერგორესურსების ტრანსპორტირებისა და ევროპასთან ეკონომიკური კავშირების შენარჩუნების მნიშვნელოვანი საკითხია.

ჩინეთი და ჯიბუტი რეგიონული დაძაბულობის საფრთხეებს განიხილავენ Read More »

Scroll to Top