ერთი ახალი ამბავი

სენკაკუს კუნძულის ინციდენტი ჩინეთ-იაპონიის დაძაბულობას ზრდის

ჩინეთ-იაპონიის ურთიერთობები მკვეთრად დაძაბულ ფაზაში შევიდა. საზღვაო დაპირისპირებამ, დიპლომატიურმა პროტესტებმა და თაივანთან დაკავშირებულმა საჯარო დებატებმა რეგიონულ უსაფრთხოებაზე დიდი გავლენა იქონია. ნოემბრის შუა რიცხვებში განვითარებულმა მოვლენებმა, როგორიცაა ჩინეთის სანაპირო დაცვის აქტიურობა სადავო სენკაკუს კუნძულებთან და პეკინის მიერ იაპონიაში მოგზაურობის წინააღმდეგ გაცემული რეკომენდაციები, ნათლად აჩვენა, რამდენად დაიძაბა ურთიერთობა აზიის ორი უმსხვილესი ეკონომიკის მქონე ქვეყნებს შორის.

16 ნოემბერს, ჩინეთის სანაპირო დაცვის გემებმა იაპონიის მიერ ადმინისტრირებული სენკაკუს კუნძულების მიმდებარე წყლებში გაიარა, ტერიტორიაზე, რომელსაც ჩინეთი მის საკუთრებად აცხადებს. პეკინმა ეს ოპერაცია აღწერა, როგორც „უფლებების დაცვა”. ამ ტერმინს ჩინეთი ხშირად იყენებს სადავო ტერიტორიებში შეჭრის გასამართლებლად.

ოპერაცია ჩატარდა მას შემდეგ, რაც იაპონიის პრემიერ-მინისტრმა სანაე ტაკაიჩიმ განაცხადა, რომ ტაივანზე ჩინეთის შესაძლო თავდასხმა „იაპონიის გადარჩენისთვის საშიშ სიტუაციას“ გამოიწვევდა – განსაზღვრება, რომელიც კოლექტიური თავდაცვის გამოყენების კანონიერ საფუძველად მიიჩნევა. პეკინმა მყისიერად დაგმო განცხადება, მოითხოვა ტოკიოს უარი ეთქვა აღნიშნულ კომენტარებზე და პროტესტის ნიშნად იაპონიის ელჩი დაიბარა.

იაპონიის ტერიტორიების მახლობლად, ჩინეთის პატრულირება ერთ-ერთი ყველაზე მკაფიო გზავნილია პეკინის მხრიდან. ტოკიოს ოფიციალურმა პირებმა სანაპირო დაცვის მიერ განხორციელებულ მოქმედებას იაპონიის სუვერენიტეტის დარღვევა უწოდეს.

ურთიერთობები კიდევ უფრო დაიძაბა მას შემდეგ, რაც ჩინეთმა საკუთარი მოქალაქეები გააფრთხილა, თავი აარიდონ იაპონიაში მოგზაურობას. მიუხედავად იმისა, რომ პეკინმა პირდაპირ არ დაუკავშირა ეს რეკომენდაცია პოლიტიკურ დაძაბულობას, გაფრთხილება ტაკაიჩის განცხადებებიდან მალევე გავრცელდა.  

იაპონიის მთავრობამ განაცხადა, რომ „მტკიცედ სთხოვა ჩინეთს“, გადადგას შესაბამისი ნაბიჯები და განმარტოს საკუთარი პოზიცია. ტოკიო შეშფოთებულია, რომ მსგავსი ნაბიჯები არსებულ დიპლომატიურ დაძაბულობასთან ერთად ადამიანებს შორის ურთიერთობებსაც დააზიანებს. არც ავაიაკომპანიები დარჩენილან უპასუხოდ. ზოგიერთმა ჩინურმა კომპანიამ მომხმარებლებს შესთავაზა გადასახადის გაუქმება ან თანხის დაბრუნება იაპონიის მიმართულებით გაუქმებულ ბილეთებზე.

დაპირისპირების პარალელურად, იაპონელი ამომრჩევლების აზრი მკვეთრად იყოფა იმაზე, თუ რა როლი უნდა ითამაშოს ქვეყანამ თაივანის შესაძლო კრიზისში. Kyodo News-ის 16 ნოემბერს გამოქვეყნებული გამოკითხვის მიხედვით, გამოკითხულთა 48.8% მხარს უჭერს იაპონიის მონაწილეობას კოლექტიურ თავდაცვაში თაივანზე თავდასხმის შემთხვევაში, ხოლო 44.2% ასეთი ჩართულობის წინააღმდეგია.

ამავდროულად, 60.4% ემხრობა პრემიერ-მინისტრ ტაკაიჩის გეგმას, დააჩქაროს თავდაცვის ბიუჯეტის ზრდა GDP-ის 2%-მდე – რაც მეტყველებს იმაზე, რომ იაპონელები რეგიონული საფრთხეების ზრდას სერიოზულად აღიქვამენ, მიუხედავად იმისა, რომ სამხედრო რეაგირების ფორმებზე თანხმობას ვერ მიაღწიეს.

საინტერესოა, რომ პეკინთან დაძაბულობის ზრდის მიუხედავად, ტაკაიჩის ადმინისტრაციის მხარდაჭერა მნიშვნელოვნად მატულობს: უახლესი სოციოლოგიური კვლევით, მისი რეიტინგი 6 პროცენტით არის გაზრდილი.

საზღვაო ინციდენტების, დიპლომატიური გაფრთხილებებისა და თავდაცვის პოლიტიკის გარშემო განახლებულმა დებატებმა ცხადყო, რამდენად რთული და დაუბალანსებელია ჩინეთ-იაპონიის ურთიერთობები. პეკინის ქმედებები სენკაკუს მიმდებარე წყლებში, მოგზაურობის შესახებ გაფრთხილება და ტოკიოს პოლიტიკური განცხადებებისადმი მკაცრი რეაქცია მიუთითებს როგორც სამხედრო, ასევე არასამხედრო ზეწოლის პოტენციალზე.

იაპონიას უწევს რთული არჩევანის გაკეთება: ერთის მხრივ, უნდა გააძლიეროს ეროვნული უსაფრთხოება მზარდი საფრთხეების ფონზე, მეორე მხრივ კი, უნდა ეცადოს, რომ ურთიერთობები საკუთარ უმსხვილეს სავაჭრო პარტნიორთან სრულად არ დაინგრეს.

ჩინეთის მიერ სამხედრო აქტივობის გაფართოების და იაპონიის მიერ თავდაცვის გეგმების დაჩქარების ფონზე, ექსპერტები ფიქრობენ, რომ ორი ქვეყნის ურთიერთობებში არასწორი პოლიტიკური გათვლების რისკი იზრდება. ამგვარად, დიალოგის ნაკლებობამ შესაძლოა უბრალო საზღვაო ინციდენტებიც კი რთულ კრიზისად გადააქციოს.

ავტორი: ნია კოხრეიძე

სენკაკუს კუნძულის ინციდენტი ჩინეთ-იაპონიის დაძაბულობას ზრდის Read More »

ესპანეთი და ჩინეთი თანამშრომლობას აძლიერებენ

12 ნოემბერს ესპანეთის მეფე ფილიპე VI ჩინეთის სახალხო რესპუბლიკის ლიდერს, სი ძინპინს პეკინში შეხვდა. ეს იყო, ბოლო 18 წლის განმავლობაში, ესპანეთის მონარქის პირველი ოფიციალური ვიზიტი ჩინეთში. შეხვედრის ფარგლებში ორივე ქვეყანამ გამოთქვა სურვილი ეკონომიკური და დიპლომატიური თანამშრომლობის გასაძლიერებლად, ჩინეთსა და ევროპას შორის დაძაბული ურთიერთობების ფონზე.

ვიზიტის განმავლობაში, სი ძინპინმა და ფილიპე VI-მ გააფორმეს ხელშეკრულებები დარგებში, როგორიც არის ვაჭრობა, მეცნიერება და ტექნოლოგია, განათლება და ენის შესასწავლი გაცვლითი პროგრამები. ორმა ლიდერმა ასევე დააანონსა თანამშრომლობა განახლებადი ენერგიის, მწვანე ტექნოლოგიისა და ხელოვნური ინტელექტის სფეროებში, რომელიც მნიშვნელოვანია ესპანეთის მიმდინარე ენერგოტრანზიციისათვის. სი ძინპინმა შეხვედრაზე ახსენა, რომ ჩინეთი მზად არის ითანამშრომლოს ესპანეთთან სტრატეგიული პარტნიორობის გაძლიერების გზაზე.

ჩინეთი რჩება ესპანეთის ყველაზე დიდ სავაჭრო პარტნიორად ევროკავშირის გარეთ, ხოლო ესპანეთი ჩინეთის ერთ-ერთი მთავარი ევროპელი პარტნიორია. 2023 წელს, ორმხრივმა ვაჭრობამ $50 მილიარდს გადააჭარბა და ესპანეთში ჩინეთის ინვესტიციებმა $1,7 მილიარდს მიაღწია. სი ძინპინმა ხაზი გაუსვა ორი ქვეყნის 50-წლიან დიპლომატიურ ურთიერთობებს და დაამატა, რომ ესპანეთი და ჩინეთი ერთმანეთის მხარდაჭერითა და პატივისცემით ხელს უწყობდნენ ერთიან წარმატებას.

ფილიპე VI-მ შეაქო ჩინეთი ესპანეთის ეკონომიკურ განვითარებასა და მწვანე ტრანსფორმაციაში შეტანილი წვლილისთვის, სადაც ასევე აღნიშნა, რომ ჩინეთის ინვესტიციებმა დიდი როლი ითამაშა ესპანეთის განახლებადი ენერგიისა და ინდუსტრიული წარმოების განვითარებაში. მსოფლიო სავაჭრო დაძაბულობისა და უკრაინაში მიმდინარე ომის მიუხედავად, ესპანეთის ჩართულობა ჩინეთთან ურთიერთობაში იზრდება, რის გამოც მადრიდი ევროპის ქვეყნებიდან პეკინის ყველაზე პრაგმატული პარტნიორი გახდა.

ესპანეთის პრემიერ-მინისტრმა, პედრო სანჩეზმა, რომელიც ჩინეთს 6 თვით ადრე ეწვია, განაცხადა, რომ აუცილებელია ევროკავშირსა და ჩინეთს შორის დაბალანსებული ურთიერთობების ჩამოყალიბება. უსაფრთხოების საკითხებში ევროკავშირის შეშფოთების ფონზე მადრიდი განაგრძობს ჩინეთთან სავაჭრო და ტექნოლოგიურ თანამშრომლობას.

სამდღიანი სამეფო ვიზიტი ასევე მოიცავდა ჩენგდუსა და სიჩუანის პროვინციების მონახულებას, სადაც ფილიპე VI დაესწრო ჩინეთ-ესპანეთის ბიზნეს ფორუმს და შეხვდა რეგიონში არსებული ესპანური კომპანიების წარმომადგენლებს. ფორუმი მიზნად ისახავდა, გაფართოებული ბიზნესკავშირებისა და მწვანე წყალბადისა და ელემენტის წარმოებაში არსებული საერთო ძალისხმევის დემონსტრირებას. 

ჩინური მედია, Global Times ჩინეთ-ესპანეთის ურთიერთობებს აღწერს როგორც “საერთაშორისო თანამშრომლობის მოდელს”, სადაც გაზრდილია ვაჭრობის, ტურიზმისა და კულტურული დიპლომატიის საჭიროება. 40-ზე მეტი ესპანური კომპანია მუშაობს ჩენგდუში. ასევე აღსანიშნავია, რომ სიჩუანის ავიახაზებმა დაამატა პირდაპირი ფრენები მადრიდში.

ვიზიტი ხაზს უსვამს ევროპის ახალ გამოწვევას, რომელიც გულისხმობს წევრი სახელმწიფოების ახლო სავაჭრო კავშირებს ჩინეთთან. ესპანეთის მიერ ჩინეთთან პარტნიორობის გაძლიერების სურვილს ამერიკისგან კრიტიკა მოჰყვა. ამასთანავე, ბრიუსელში გრძელდება დებატები ტექნოლოგიურ უსაფრთხოებასთან დაკავშირებით, რაც, თავის მხრივ, ევროკავშირის მიერ ჩინეთთან სავაჭრო ურთიერთობების გადახედვას გულისხმობს. ესპანეთთან კავშირების გაღრმავებასთან ერთად, ჩინეთი ცდილობს, გავლენა მოახდინოს ევროპის სავაჭრო და ტექნოლოგიურ სექტორებზე.

ავტორი: მარიამ სანაძე 

ესპანეთი და ჩინეთი თანამშრომლობას აძლიერებენ Read More »

იაპონია-ჩინეთის დიპლომატიური დაძაბულობა თაივანის საკითხთან დაკავშირებით

გასულ კვირას, საპარლამენტო კომიტეტის სხდომაზე იაპონიის ახლადარჩეულ პრემიერ-მინისტრს, სანაე ტაკაიჩის, ჰკითხეს შესაძლო სცენარების შესახებ, რომელთა დროსაც იაპონიის თავდაცვის ძალების მობილიზება გახდებოდა საჭირო. ამ კითხვაზე პრემიერ-მინისტრის პასუხმა კი ჩინეთის აღშფოთება გამოიწვია. კერძოდ, სანაე ტაკაიჩიმ განაცხადა, რომ ჩინეთის თავდასხმა თაივანზე შეიძლება ჩაითვალოს იაპონიისათვის „სასიცოცხლოდ მნიშვნელოვან“, „ეგზისტენციალურ საფრთხედ“. აღსანიშნავია, რომ იაპონიის კუნძული იონაგუნი თაივანიდან სულ რაღაც 100 კილომეტრში მდებარეობს, ამიტომ ჩინეთის შესაძლო სამხედრო თავდასხმა თაივანზე და მისი სამხედრო გემების ყოფნა აღმოსავლეთ ჩინეთის ზღვაში, იაპონიისთვის მართლაც მნიშვნელოვან გამოწვევას წარმოადგენს.

პრემიერ-მინისტრმა ხაზი გაუსვა კონკრეტულ სცენარებს, როგორებიცაა, მაგალითად, ჩინეთის მიერ თაივანის საზღვაო ბლოკადა ან აშშ-ის ძალების შემოსვლის შემაფერხებელი ქმედებები და დასძინა, რომ ეს შემთხვევები კვალიფიცირდება როგორც სიტუაციები, როდესაც იაპონიამ შესაძლოა თავდაცვის ძალები მოაბილიზოს, კოლექტიური თავდაცვის შესახებ 2015 წლის კანონის ეგიდით.

ომისშემდგომი კონსტიტუციით, იაპონიას ეკრძალება ძალის გამოყენება საერთაშორისო დავების გადასაჭრელად, თუმცა ზემოხსენებული კანონი, რომელიც შინზო აბეს პრემიერ-მინისტრობის დროს იქნა მიღებული, იაპონიას საშუალებას აძლევს, განახორციელოს სამხედრო მოქმედებები მოკავშირეების (მაგალითად აშშ-ის) დასაცავად, თუ სიტუაცია კრიტიკულ საფრთხეს უქმნის მას.

სანაე ტაკაშის თაივანის შესახებ განცხადებებს მკაცრი კრიტიკა მოჰყვა ჩინეთის წარმომადგენლების მხრიდან.  “ჩვენ სხვა გზა არ გვაქვს, გარდა იმისა, რომ ყოყმანის გარეშე მოვკვეთოთ ის  ბინძური კისერი, რომელიც თავს დაგვესხა” – დაწერა ოსაკაში ჩინეთის გენერალურმა კონსულმა, სიუე ჯიანმა X-ზე. ეს პოსტი მოგვიანებით წაიშალა, თუმცა ჩინეთსა და იაპონიას შორის სერიოზული დიპლომატიური დაძაბულობა გამოიწვია. იაპონიის კაბინეტის მთავარმა მდივანმა, მინორუ კიჰარამ, სიუეს პოსტს „უკიდურესად უხამსი“ უწოდა და ჩინეთისგან ახსნა-განმარტება მოითხოვა.

ჩინეთის საგარეო საქმეთა სამინისტროს წარმომადგენელმა, ლინ ჯიანმა განმარტა, რომ სიუეს პოსტი ამ უკანასკნელის პირად შეხედულებებს ასახავდა, თუმცა ამავდროულად ის გაამართლა როგორც პასუხი „იმ მცდარ და საშიშ შენიშვნებზე, რომლითაც ცდილობენ თაივანის ჩინეთის ტერიტორიისაგან გამოყოფას და თაივანის სრუტეში სამხედრო ჩარევას უჭერენ მხარს“. მან ასევე შემდგომი სახის რიტორიკული კითხვები დასვა: „ნუთუ იაპონია ეჭქვეშ აყენებს ჩინეთის მთავარ ინტერესებს და ხელს უშლის ჩინეთის გაერთიანებას“; „როგორი მიმართულების მიცემას უპირებს ჩინეთ-იაპონიის ურთიერთობებისათვის?“.

ასევე უნდა ითქვას, რომ ლინ სინ-ისთან შეხვედრამდე ტაკაიჩიმ ჩინეთის პრეზიდენტ სი ძინპინთანაც გამართა შეხვედრა, სადაც ორივე ქვეყნის ლიდერი შეთანხმდა ჩინეთსა და იაპონიას შორის კონსტრუქციული და სტაბილური კავშირების განვითარებაზე, თუმცა ბოლოდროინდელი მოვლენების გათვალისწინებით, ტაკაიჩის პრემიერმინისტრობის დროს ჩინეთ-იაპონიის ურთიერთობები შესაძლოა არც ისე სტაბილური იყოს.

ავტორი: სალომე მარხვაშვილი

იაპონია-ჩინეთის დიპლომატიური დაძაბულობა თაივანის საკითხთან დაკავშირებით Read More »

აშშ-ჩინეთისსავაჭროშეთანხმება: ტარიფებისშემსუბუქება, FBI-ისვიზიტიდაფენტანილთანბრძოლისახალიეტაპი

პეკინსა და ვაშინგტონს შორის მიმდინარე დაძაბული მოლაპარაკებების შედეგად, ორმხრივი ურთიერთობები ახალ ფაზაში შევიდა. ოქტომბრის ბოლოს დონალდ ტრამპსა და სი ძინპინს შორის გამართული შეხვედრის შემდგომ, გაჩნდა ოპტიმისტური მოლოდინები, რომ ქვეყნებს შორის სავაჭრო ომი შენელდებოდა.

სი ძინპინთან შეხვედრის შემდეგ, პრეზიდენტმა ტრამპმა გამოაცხადა, რომ დაუყოვნებლივ გააუქმებდა იმ ტარიფების ნაწილს, რომლებიც მანამდე იყო დაწესებული ჩინურ საქონელზე. შედეგად, აშშ-სა და ჩინეთს შორის დაძაბულობა შედარებით შემცირდა.

თუმცა, ორმხრივი ურთიერთობების მომავალი კვლავ გაურკვეველია. სი ძინპინისა და ტრამპის შეხვედრის შემდეგ, აშშ-ის ოფიციალურ პირებს არ განუმარტავთ ჩინურ საქონელზე დაწესებული სხვა ტარიფები დარჩება თუ არა ძალაში. ბოლო თვეების განმავლობაში, ორივე ქვეყანა ემუქრებოდა ერთმანეთს 100%-ზე მეტი ტარიფების დაწესებით, რამაც გავლენა მოახდინა გლობალური მიწოდების ჯაჭვებზე და ინვესტორთა ნდობაზე.

ქვეყნებს შორის ურთიერთობების გადატვირთვის ტენდენციას აჩვენებს აშშ-ის გამოძიების ფედერალური ბიუროს (FBI) დირექტორის კრისტოფერ რეის ვიზიტი პეკინში. ამ იშვიათი ვიზიტის შედეგად, აღნიშნულ ქვეყნებს შორის სამართალდამცავ სფეროში უმაღლესი დონის კონტაქტი აღდგა.

გავრცელებული ინფორმაციით, რეი შეხვდა ჩინეთის საზოგადოებრივი უსაფრთხოებისა და საგარეო საქმეთა მაღალჩინოსნებს, რათა განეხილათ თანამშრომლობა ფენტანილის წარმოებაში გამოყენებადი საჭირო ქიმიკატების ექსპორტის შეზღუდვაზე – იმ ნივთიერებებზე, რომლებიც, აშშ-ის ხელისუფლების თქმით, ამძაფრებს ოპიოიდურ კრიზისს ამერიკაში. გავრცელებული ინფორმაციით, FBI-ის დირექტორი პეკინში ორი დღით იმყოფებოდა: შაბათს დახურულ შეხვედრებს დაესწრო და ჩინეთი კვირას, დილით დატოვა.

შეხვედრებზე მხარეები შეთანხმდნენ FBI-სა და ჩინეთის საზოგადოებრივი უსაფრთხოების სამინისტროს შორის ერთობლივი სამუშაო მექანიზმის შექმნაზე, რომელიც მიზნად ისახავს მონაცემთა გაცვლის გაუმჯობესებას, ქიმიური ექსპორტის მონიტორინგსა და კონტრაბანდული ქსელების წინააღმდეგ ოპერაციების კოორდინაციას.

ჩინეთის მხარემ განაცხადა, რომ შეხვედრები იყო „კონსტრუქციული“ და პეკინი მზადაა გააღრმავოს ანტინარკოტიკული თანამშრომლობა. რეის ვიზიტი ანალიტიკოსებმა შეაფასეს, როგორც ნდობის აღდგენის მცდელობა, რომელიც მიზნად ისახავს დაძაბულობის შემცირებას.

ამავდროულად, შანხაიში გამართულ ჩინეთის საერთაშორისო იმპორტის გამოფენაზე შტატების წარმომადგენლებმა განაცხადეს, რომ მათ უჩნდებათ იმედი, რომ სავაჭრო ომის ყველაზე მწვავე პერიოდი დასრულდება. ამერიკულმა კომპანიებმა, სოფლის მეურნეობის ექსპორტიორებიდან დაწყებული ტექნოლოგიური მწარმოებლებით დამთავრებული, წარმოადგინეს თავიანთი პროდუქცია და გამოთქვეს იმედი, რომ სავაჭრო კავშირები მალე უფრო თავისუფლად ამოქმედდება.

სავაჭრო ურთიერთობებში ახალი ფაზის დაწყება არც ერთი მხარის გამარჯვებად არ უნდა იქნას განხილული. ტარიფებთან დაკავშირებული შეთანხმება წარმოადგენს პრაგმატულ პაუზას განგრძობად კონფლიქტში, რომელმაც მნიშვნელოვნად შეცვალა გლობალური ვაჭრობის დინამიკა. ყოვლისმომცველი შეთანხმების გარეშე, მიმდინარე სტაბილური სავაჭრო ურთიერთობები შეიძლება დროებითი აღმოჩნდეს.

ავტორი: ნია კოხრეიძე

აშშ-ჩინეთისსავაჭროშეთანხმება: ტარიფებისშემსუბუქება, FBI-ისვიზიტიდაფენტანილთანბრძოლისახალიეტაპი Read More »

ჩინეთის მესამე ავიამზიდი, „ფუძიანი“, ექსპლუატაციაში შევიდა.

ჩინეთის უახლესი და ყველაზე მძლავრი ავიამზიდი, „ფუძიანი“, ოფიციალურად ჩაეშვა ექსპლუატაციაში, რაც პეკინისთვის მნიშვნელოვანი წინგადადგმული ნაბიჯია გლობალურ საზღვაო ძალებში პოზიციის გასამყარებლად და საზღვაო უპირატესობის კუთხით, შეერთებულ შტატებთან დასაწევად. „ფუძიანი“ ჩინეთის მესამე და ყველაზე მოწინავე ხომალდია, რომელიც აღჭურვილია ელექტრომაგნიტური კატაპულტებით (EMALS). ეს ინოვაციური ტექნოლოგია თვითმფრინავებს საშუალებას აძლევს, აფრინდნენ უფრო მძიმე შეიარაღებითა და საწვავის დატვირთვით, რათა მტრის სამიზნეებს უფრო დიდი მანძილიდან დაარტყან, რაც მას უფრო მძლავრს ხდის, ვიდრე ჩინეთის პირველი ორი, რუსული დიზაინის ავიამზიდი, „ლიაონინგი“ და „შანდუნი“.

„ფუძიანი“ სამსახურში ოთხშაბათს, ჰაინანის პროვინციაში, გრანდიოზული ცერემონიით შევიდა, რაც ჩინეთის სამხედრო მოდერნიზაციის უდიდეს მიღწევად ითვლება. ამ მოვლენით ჩინეთი გახდა მეორე ქვეყანა მსოფლიოში – აშშ-ის შემდეგ – რომელიც EMALS ტექნოლოგიით აღჭურვილ ავიამზიდს იყენებს. ეს არის ასევე მსოფლიოში ყველაზე დიდი ჩვეულებრივი საწვავით მომუშავე ხომალდი, რაც ხაზს უსვამს ჩინეთის საინჟინრო მიღწევებს.

პრეზიდენტი სი ძინპინი თავად დაესწრო გაშვებისა და დროშის გადაცემის ცერემონიას სანის საზღვაო პორტში. სი ძინპინმა მოინახულა ხომალდი და გაეცნო მონაცემებს მისი შესაძლებლობებისა და მუშაობის შესახებ. სახელმწიფო მედიის ცნობით, მანამდე სი ძინპინმა პირადად მიიღო გადაწყვეტილება ელექტრომაგნიტური კატაპულტის ტექნოლოგიის მიღების შესახებ.

ჩინელი სამხედრო ექსპერტის, ჟანგ ძიუნშეს განცხადებით, „ფუძიანის“ სამხედრო ფლოტში გადაცემა განაპირობებს სახალხო განმათავისუფლებელი არმიის საზღვაო ძალების სანაპირო დაცვიდან შორ მანძილზე თავდაცვაზე გადასვლას, რითაც ჩინეთი ოფიციალურად შედის სამი ავიამზიდის ეპოქაში. მისი თქმით, ეს ნაბიჯი ფლოტს რამდენიმე ძირითად უპირატესობას ანიჭებს. პირველ რიგში, თვითმფრინავებს სრული საწვავითა და საბრძოლო მასალით შეუძლიათ აფრენა, რაც საბრძოლო მოქმედების რადიუსს ზრდის. ამასთანავე, ავიამზიდიდან თვითმფრინავების გაშვების სიხშირე საგრძნობლად მატულობს. ექსპერტები ვარაუდობენ, რომ „ფუძიანი“ და „შანდუნი“ შეიძლება ერთსა და იმავე პორტში განლაგდნენ სამხრეთ ჩინეთის ზღვის პირისპირ. ეს ხელს შეუწყობს ორმაგი ავიამზიდის ჯგუფის შექმნას და სტრატეგიულად შეაკავებს „თაივანის დამოუკიდებლობის“ მომხრე ძალებს.

მიუხედავად იმისა, რომ ჩინეთს გემების რაოდენობით მსოფლიოში უმსხვილესი საზღვაო ძალები ჰყავს და „ფუძიანი“ 80,000 ტონის მასით ყველაზე ახლოს დგას აშშ-ის „ნიმიცის კლასის“ ავიამზიდებთან, ანალიტიკოსები ამბობენ, რომ მას სრულ ოპერატიულ მზადყოფნამდე ჯერ კიდევ რთული გზა აქვს გასავლელი. დიზელის საწვავზე მუშაობის გამო, „ფუძიანს“ მოქმედების შეზღუდული რადიუსი აქვს, განსხვავებით აშშ-ის ბირთვული ენერგიის მქონე ავიამზიდებისგან. ექსპერტები ვარაუდობენ, რომ გემბანის კონფიგურაციის გამო, მისი საჰაერო ოპერაციების მაჩვენებელი შეიძლება მხოლოდ 60% იყოს იმასთან შედარებით, რასაც აშშ-ის  50 წლის ავიამზიდი აჩვენებს. ჩინეთი ამჟამად უკვე აშენებს მეოთხე ავიამზიდს, რომელიც, სავარაუდოდ, ბირთვული ენერგიით იქნება მომუშავე და EMALS ტექნოლოგიასაც გამოიყენებს.

ავტორი: მარიამ მაჭარაშვილი

ჩინეთის მესამე ავიამზიდი, „ფუძიანი“, ექსპლუატაციაში შევიდა. Read More »

აშშ-ში ჩინეთის ელჩის განცხადება თაივანთან დაკავშირებით

დონალდ ტრამპისა და სი ძინპინის შეხვედრის შემდეგ, ჩინეთმა კიდევ ერთხელ დააფიქსირა იმ “წითელ ხაზების” მნიშვნელობა, რომელთა გადაკვეთაც აშშ-სა და სხვა ქვეყნების მხრიდან მისთვის მიუღებელია.

შანხაიში გამართულ ვირტუალურ შეხვედრაზე, სადაც მონაწილეობდნენ ამერიკელი და ჩინელი ბიზნესმენები, ჩინეთის ელჩმა განიხილა ის ოთხი “წითელი ხაზი” (თაივანი, დემოკრატია და ადამიანის უფლებები, პოლიტიკური გზისა და სისტემის არჩევანი და განვითარების უფლებები), რომელთა დაცვასაც ჩინეთი მკაცრად სთხოვს მოკავშირე ქვეყნებს. ელჩმა განაცხადა: “ჩვენ იმედი გვაქვს, რომ ამერიკის შეერთებული შტატები თავიდან აირიდებს მათ [წითელი ხაზების] გადაკვეთას და და ამით პრობლემების გამოწვევას”.

ჩინეთის ელჩმა ყურადღება გაამახვილა ჩინეთსა და აშშ-ს შორის მიმდინარე მოლაპარაკებებზე და აღნიშნა, რომ ეს პროცესი მოითხოვს “ორივე მხარის მიერ ერთმანეთის ძირითადი ინტერესების“ პატივისცემას.

აღნიშნული ოთხი “წითელი ხაზი” უკვე დიდი ხანია მიიჩნევა ჩინეთისთვის სენსიტიურ საკითხად. შესაბამისად, ვაშინგტონის არაოფიციალური ურთიერთობები თაიფეისთან ჩინეთ-ამერიკის ურთიერთობებში დაძაბულობის ერთ-ერთი მნიშვნელოვანი კერაა. ამასთანავე, ამერიკელი ოფიციალური პირების მიერ პერიოდულად ჩინეთში ადამიანის უფლებების დარღვევის ფაქტებზე რეაგირება და კრიტიკა ქვეყნებს შორის დაძაბულობას კიდევ უფრო ამწვავებს.

დაძაბულობის მიუხედავად, დონალდ ტრამპმა აღნიშნა, რომ 30 ოქტომბრის შეხვედრაზე თაივანის თემა არ განხილულა. თუმცა სი ძინპინისა და ტრამპის შეხვედრის შემდეგ, ჩინეთმა მკაფიოდ აღნიშნა, რომ მისი “წითელი ხაზების” დაცვა და პატივისცემა მთავარი პირობაა სტაბილური ურთიერთობისთვის.

ავტორი: ქეთი აბულაძე

აშშ-ში ჩინეთის ელჩის განცხადება თაივანთან დაკავშირებით Read More »

ჩიპებთან დაკავშირებული დავა ნიდერლანდებსა და ჩინეთს შორის

2024 წლის სექტემბერში ნიდერლანდების ეკონომიკის სამინისტრომ კონტროლი აიღო  ნიდერლანდებში არსებულ ჩიპების მწარმოებელ კომპანიაზე, რომელიც 2018 წელს ნაწილობრივ სახელმწიფო საკუთრებაში მყოფმა ჩინურმა კომპანიამ -Wingtech Technology-მ შეიძინა. ნიდერლანდების ეკონომიკის სამინისტრომ კომპანიაზე კონტროლის ასაღებად მიმართა საქონლის ხელმისაწვდომობის აქტს და განმარტა, რომ Nexperia-ს ხელმძღვანელობის სერიოზული ხარვეზები „საფრთხის წინაშე აყენებდა ნიდერლანდებისა და ევროპის ტერიტორიაზე მნიშვნელოვანი ტექნოლოგიური ცოდნისა და შესაძლებლობების უწყვეტობასა და დაცულობას“.

ნიდერლანდების მთავრობის მიხედვით, Nexperia-ზე კონტროლი გულისხმობს, რომ „ეკონომიკის მინისტრს შეეძლება დაბლოკოს ან გააუქმოს კომპანიის გადაწყვეტილებები იმ შემთხვევაში, თუ ისინი (პოტენციურად) საზიანოა კომპანიის ინტერესებისთვის, მისი მომავალისთვის, როგორც ნიდერლანდური და ევროპული საწარმოსთვის, და/ან ევროპისათვის ამ კრიტიკული ღირებულებათა ჯაჭვის (value chain) შენარჩუნებისთვის“.

როდესაც ვსაუბრობთ Nexperia-სა და მის მფლობელ კომპანია Wingtech Technology-ზე, უნდა აღინიშნოს, რომ გასულ წელს აშშ-ის ვაჭრობის დეპარტამენტმა Wingtech შეიყვანა ე.წ. „ერთეულთა სიაში“ (entity list). ეს უკანასკნელი იმ კომპანიების ჩამონათვალია, რომლებიც შეიძლება საფრთხეს უქმნიდნენ ამერიკის ეროვნულ უსაფრთხოებას და ამის გამო, ექვემდებარებიან ექსპორტის კონტროლს. გარდა ამისა, 2023 წელს ბრიტანეთის მთავრობამ ეროვნული უსაფრთხოების ეგიდით არ დაუშვა, რომ Nexperia-ს შეეძინა უელსში მდებარე ჩიპების მწარმოებელი ქარხანა. ყველაფერი ეს ნათლად ასახავს ზოგად გეოპოლიტიკურ დაძაბულობას ჩინეთსა და დასავლეთს შორის მოწინავე ტექნოლოგიების მიმართულებით.

2024 წელს, მას შემდეგ, რაც ნიდერლანდების ეკონომიკის სამინისტრომ Nexperia-ზე კონტროლი აიღო, Wingtech-მა სოციალურ ქსელში გამოაქვეყნა პოსტი, რომელშიც გააკრიტიკა სამინისტროს გადაწყვეტილებები და აღნიშნა, რომ კომპანია „მტკიცედ ეწინააღმდეგება სავაჭრო საკითხების პოლიტიზაციას“ და „გეოპოლიტიკურ მიკერძოებაზე დაფუძნებულ გადაჭარბებულ ჩარევას, ეროვნული უსაფრთხოების უსაფუძვლო საბაბით, ნაცვლად ფაქტებზე დაფუძნებული რისკების შეფასებისა“

გარდა ამისა, ჩინეთის საგარეო საქმეთა სამინისტროს სპიკერმა ლინ ჯიანმაც განაცხადა, რომ „შესაბამისმა ქვეყნებმა ნამდვილად უნდა დაიცვან საბაზრო პრინციპები და თავი აარიდონ ეკონომიკური და სავაჭრო საკითხების პოლიტიზაციას.“

ეკონომიკის სამინისტროს ზემოხსენებულ ქმედებაზე ჩინეთის პირდაპირი პასუხი იყო Nexperia-ს ჩინურ ქარხნებში წარმოებული ჩიპების ევროპაში ხელახალი ექსპორტის შეწყვეტა. გარდა ამისა, Nexperia-ს ჩინეთში მდებარე ქარხნის განცხადებით, ნიდერლანდებში დაფუძნებულმა ქარხნამ შეაჩერა ჩიპების დასამზადებლად ერთ-ერთი მნიშვნელოვანი ნაწილის (wafers) მიწოდება ჩინური ქარხნისათვის, რამაც კიდევ უფრო გაართულა მდგომარეობა და გააძნელა ნახევარგამტარების დასრულებული ვერსიების წარმოება. ყოველივე ამან სერიოზული შეშფოთება გამოიწვია ევროპელ ავტომწარმოებლებში, ვინაიდან ეს ჩიპები ავტომობილების წარმოების პროცესში ძალიან მნიშვნელოვანია.

უნდა აღინიშნოს, რომ ევროპაში წარმოებული Nexperia-ს ჩიპების დაახლოებით 70% იგზავნება ჩინეთში, საიდანაც ისინი დასრულებული სახით ხელახლა ექსპორტირდება სხვა ქვეყნებში. გასულ თვეში ევროპის ავტომწარმოებლების ასოციაციამ (ACEA) განაცხადა, რომ თუ ჩინეთის მიერ ჩიპებზე დაწესებული აკრძალვა არ გაუქმდებოდა, Nexperia-ს ჩიპების ევროპული მარაგი რამდენიმე კვირაში ამოიწურებოდა. გარდა ამისა, ისეთმა კომპანიებმა, როგორებიცაა Volvo Cars და Volkswagen, დასძინეს, რომ ამ დეფიციტს შესაძლოა მათი ქარხნების დროებითი გაჩერებაც გამოეწვია.

ამ კვირაში ჩინეთის ვაჭრობის სამინისტრომ განაცხადა, რომ „ნიდერლანდებს ეკისრება სრული პასუხისმგებლობა“, ვინაიდან სწორედ მისმა ქმედებებმა გამოიწვია „გლობალური ნახევარგამტარების მიწოდების ჯაჭვში არეულობა და ქაოსი.“

თეთრი სახლის ინფორმაციით, ჩიპების თემა განხილული იყო დონალდ ტრამპსა და სი ძინპინს შორის გამართულ შეხვედრაზე, გასულ კვირას, სამხრეთ კორეაში. როგორც ცნობილია, აშშ-სა და ჩინეთს შორის მომავალი სავაჭრო შეთანხმების ფარგლებში, ჩინეთი შეამსუბუქებს ავტოინდუსტრიისთვის საჭირო კომპიუტერული ჩიპების ექსპორტის შეზღუდვებს.

ჩიპებთან დაკავშირებული დავა ნიდერლანდებსა და ჩინეთს შორის Read More »

ჩინეთი ბრიტანეთის უნივერსიტეტის აკადემიური თავსიუფლების ხელყოფის ფაქტშია მხილებული

ბრიტანეთის უნივერსიტეტში (Sheffield Hallam University) ჩინეთი პროფესორ ლორა მერფის კვლევის შეჩერების მიზეზი გახდა. კვლევა ეხებოდა უიღურ (თურქულენოვანი მუსლიმი ეთნიკური უმცირესობა ჩინეთის სინძიანგის, უიღურთა ავტონომიურ რეგიონში) მუსლიმთა იძულებით შრომას ჩინეთის ჩრდილო-დასავლეთ რეგიონ სინძიანგში. ჩინეთის მხრიდან ზეწოლის პრაქტიკა ორი წელია გრძელდება, მათ შორის უნივერსიტეტის თანამშრომლებზე ცალკეული პირებისაგან, რომლებიც თავს ჩინეთის ეროვნული უსაფრთხოების სამსახურის წარმომადგენლებად ასახელებდნენ. მნიშვნელოვანი ფაქტია, რომ ჩინეთიდან უნივერსიტეტის ვებგვერდზე წვდომაც დაიბლოკა. დიდი ბრიტანეთი საკითხს არა მხოლოდ ადამიანის უფლების სერიოზულ დარღვევად მიიჩნევს, არამედ მოვლენა სახელმწიფოებრივი სუვერენიტეტისა და ეროვნული ინტერესის დარღვევად არის კლასიფიცირებული, თუმცა უნივერსიტეტმა კვლევა შეაჩერა ორწლიანი ზეწოლის შემდეგ.

მნიშვნელოვანია თავად უნივერსიტეტის ადმინისტრაციის როლიც, რომლის დირექტივითაც პროფესორ მერფის აღარ შეეძლო კვლევის პროცესის გაგრძელება მუსლიმთა იძულებითი შრომის შესახებ. პროფესორის ინიციატივით, სამართლებრივი დავა დაიწყო უნივერსიტეტთან, ვინაიდან ირღვეოდა ინდივიდის აკადემიური თავისუფლება.

„უნივერსიტეტის ადმინისტრაციამ პირდაპირ აწარმოა მოლაპარაკებები უცხოეთის სადაზვერვო სამსახურთან. მათ გაცვალეს პროფესორის აკადემიური თავისუფლება ვებსაიტზე წვდომის განახლებაში“ განაცხადა პროფესორმა მერფმა. მნიშვნელოვანი საკითხია, რომ უნივერსიტეტში ჩინეთიდან მრავალი სტუდენტი აგრძელებდა სწავლას, ხოლო ვებსაიტზე წვდომის შეზღუდვის შემდეგ, ბუნებრივია, პროცესი შეჩერდა.

ლონდონში ჩინეთის საელჩომ BBC-ს განუცხადა, რომ „შეფილდ ჰალამის უნივერსიტეტის ჰელენა კენედის ცენტრმა გამოაქვეყნა ყალბი ინფორმაციის შემცველი ანგარიში სინძიანგის შესახებ“. საელჩომ დასძინა, „გამოვლინდა, რომ ამ ანგარიშების ზოგიერთმა ავტორმა დაფინანსება მიიღო აშშ-ის სააგენტოებისგან“. პროფესორი მერფი BBC-სთან აღნიშნავს, რომ დაფინანსება აშშ-ის ჰუმანიტარული მეცნიერებების ეროვნული ფონდისგან (National Endowment for Humanities) მიიღო, რომლის მიზანი იყო ავტობიოგრაფიული ანგარიშის მომზადება იმ ადამიანების შესახებ, რომლებიც იძულებით შრომაში იყვნენ ჩართულნი.

ზეწოლამ 2024 წლიდან აქტიურ ფაზას მიაღწია. 2024 წლის 18 აპრილს „ეროვნული უსაფრთხოების სამსახურის სამი ოფიცერი“ ეწვია შეფილდ ჰალამის ოფისს ჩინეთში. ორი საათის განმავლობაში მიმდინარეობდა Helena Kennedy Centre for International Justice-ის დაკითხვა სამომავლო და მიმდინარე კვლევების შესახებ, ვინაიდან პროფესორი მერფი სწორედ HKC ინსტიტუტის სახელით ამზადებდა კვლევას.

მანამდე 2023 წლის დეკემბერში გამოქვეყნებული იყო ცენტრის კვლევა, რომელიც ამხელდა სინძიანგის რეგიონში ადამიანთა ექსპლუატაციის პრაქტიკას ტანსაცმლის წარმოებისა და მიწოდების პროცესში. ანგარიშში ნახსენები იყო ჰონგ-კონგის კომპანია Smart Shirts Ltd, რომელმაც უნივერსიტეტის წინააღმდეგ ცილისწამებისათვის სარჩელი შეიტანა. ლონდონის უზენაესმა სასამართლომ წინასწარი დადგენილებით გამოიტანა დასკვნა, რომ ანგარიში ნამდვილად შეიცავდა კომპანიისათვის ფინანსურად დამაზიანებელ შინაარს, მაგრამ ინფორმაციის ვალიდურობის საკითხი კითხვის ქვეშ არ დამდგარა.

მნიშვნელოვანია, გავითვალისწინოთ პროფესორი მერფის რეპუტაციაც. საერთაშორისო დონეზე მისი კვლევები დიდი ბრიტანეთის, კანადისა და ავსტრალიის პარლამენტში დიდი რეპუტაციით სარგებლობდა და რეკომენდაციის ფუნქციასაც ასრულებდა პოლიტიკის შემუშავების პროცესში. 2023 წელს მერფი აშშ-ის უსაფრთხოების დეპარტამენტში მუშაობდა (the US Department of Homeland Security), სადაც Uyghur Forced Labour Prevention Act-ის განხორციელებაში მონაწილეობდა. ფაქტობრივად ამ წლებში მერფი მუდამ იძულებითი შრომის პრაქტიკის კვლევით იყო დაკავებული. მისი არყოფნის დროს, Sheffield Hallam-ის უნივერსიტეტმა, 2024 წლის აგვისტოში, მიიღო გადაწყვეტილება იძულებით შრომასთან დაკავშირებული კვლევის შეწყვეტის შესახებ, მიუხედავად იმისა, რომ პროექტი კვლავ ფინანსდებოდა გარე დონორების მიერ. აღნიშნული ფაქტი, მერფის დაბრუნების შემდეგ, გახდა ცნობილი. უნივერსიტეტი გადაწყვეტილების ვალიდაციას უსაფრთხოების სამსახურის ზეწოლით ხსნიდა, რადგან საფრთხე ექმნებოდა თანამშრომელთა უსაფრთხოებას როგორც ბრიტანეთში, ისე ჩინეთში. 

მერფის შეფასებით, უნივერსიტეტმა კომერციულ ინტერესებს მიანიჭა პრიორიტეტი. უნივერსიტეტის წარმომადგენლები უგულვებელყოფენ კომერციულ მოტივს, ვინაიდან 2024-2025 წლებში ჩინეთიდან მხოლოდ 73 სტუდენტი ფიქსირდებოდა. თუმცა, ჩინეთის საელჩოს განცხადებით, 200 000-ზე მეტი ჩინელი სტუდენტი სწავლობდა ბრიტანეთში ამავე პერიოდისათვის.

საკითხს ეხმიანება ჰელენა კენედიც, რომელიც ჩინეთის მხრიდან იძულებითი შრომის პრაქტიკაზე კვლევითი საქმიანობის გამო თავადაც დასანქცირდა. მისი თქმით, ბრიტანეთის უნივერსიტეტები ფინანსურად დამოკიდებული გახდნენ ჩინეთზე, რამაც აკადემიური სფერო კომერციულ ინტერესებს მოარგო, ხოლო ინდივიდის ინტელექტუალური თავისუფლება ხელყო.

ავტორი: მარიამ არაბაშვილი 

ჩინეთი ბრიტანეთის უნივერსიტეტის აკადემიური თავსიუფლების ხელყოფის ფაქტშია მხილებული Read More »

თაივანი უარყოფს პეკინის შეთავაზებას “ერთი ქვეყანა, ორი სისტემის” შესახებ

თაივანი არ აპირებს, მიიღოს ჩინეთის შეთავაზება „ერთი ქვეყანა, ორი სისტემისშესახებ და მზადაა, დაიცვას საკუთარი თავისუფლება და დემოკრატია – განაცხადა თაივანის პრეზიდენტმა ლაი ჩინგ-თემ 31 ოქტომბერს, რითაც მკაფიოდ უარყო პეკინის მიერ კუნძულის კონტროლქვეშ მოქცევის უახლესი მცდელობა.

ჩინეთმა ამ კვირაში აღნიშნა, რომ თაივანთან მიმართებით ძალის გამოყენებას „ბოლომდე არ გამორიცხავს.“ საგულისხმოა, რომ ეს განცხადება წინააღმდეგობაში მოდის წინა კვირების განმავლობაში სახელმწიფო მედიაში გამოქვეყნებულ მასალებთან, სადაც პეკინი თაივანს იმავე სახის „მშვიდობიან მმართველობას“ ჰპირდებოდა, რომელიც ჰონგ-კონგსა და მაკაუში მოქმედებს.

სწორედ ამ პოლიტიკურად ამბივალენტურ ვითარებას მოჰყვა თაივანის ქალაქ ჰუკოუში მდებარე სამხედრო ბაზაზე ჩინგ-თეს სიტყვით გამოსვლა, სადაც აღნიშნა, რომ ნამდვილი და გრძელვადიანი მშვიდობის გარანტორი მხოლოდ ძალა და თავდაცვითი მზადყოფნაა.

„ჩვენ ღირსეულად და მტკიცედ უნდა შევინარჩუნოთ სტატუს-კვო, მკაფიოდ უნდა დავუპირისპირდეთ ანექსიას, აგრესიასა და იძულებით გაერთიანებას“ – განაცხადა პრეზიდენტმა. მისივე თქმით, თაივანი 2030 წლისთვის სამხედრო ხარჯებს მშპ-ის 5%-მდე გაზრდის, რათა ჩინეთის მზარდი საფრთხის პირობებში თავდაცვა მაქსიმალურად გააძლიეროს. ამავე სტრატეგიის საარგუმენტაციოდ მან ხაზი გაუსვა, რომ „თაივანელი ხალხის მიერ სუვერენიტეტის დაცვა და დემოკრატიული ცხოვრების წესის შენარჩუნება პროვოკაციად არ უნდა შეფასდეს. ინვესტიცია ეროვნულ თავდაცვაში ნიშნავს ინვესტიციას მშვიდობაში.“ აღსანიშნავია, რომ ჩინეთის თაივანის საკითხთა ოფისს აღნიშნულ განცხადებებზე კომენტარი ჯერ არ გაუკეთებია.

საინტერესოა ისიც, რომ ჩინგ-თეს ჰუკოუში ვიზიტის მიზანი M1A2T Abrams ტიპის ტანკების ბატალიონის მიღების ცერემონიაზე დასწრება იყო, ხსენებული სამხედრო ტექნიკა კი ამერიკული კომპანია General Dynamics Land Systems-ის მიერაა წარმოებული. ამ ეტაპისთვის თაივანმა შეკვეთილი 108 ტანკიდან 80 ერთეული უკვე მიიღო, რაც  ადასტურებს, რომ ჩინეთ–აშშ-ის დაპირსპირებაში თაივანი კვლავაც  რჩება აქტუალურ საკითხად, რომელიც სცდება რეგიონულ საზღვრებს და გლობალურ მნიშვნელობას იძენს.

ამ კონტექსტში, ბუსანში გამართულ ჩინეთ-აშშ-ის სამიტზე თაივანის თემის სრული უგულებელყოფა მოხდა – სი ძინპინსა და დონალდ ტრამპს მასზე საჯაროდ არ უსაუბრიათ, რაც, შესაძლოა, დაძაბულობის დროებით შენელების მიზნით მხარეებს შორის პრაგმატული თანხმობის ფორმირებაზე მიუთითებდეს. თუმცა, იმ პირობებში, როცა ვაშინგტონი თაივანის სამხედრო აღჭურვას აგრელებს, ხოლო პეკინი ისევ არ გამორიცხავს ძალის გამოყენებას, ეს დიპლომატიური დუმილი სტრატეგიული პაუზა უფროა, ვიდრე რეალურ შერიგების ნიშანი.

თაივანი უარყოფს პეკინის შეთავაზებას “ერთი ქვეყანა, ორი სისტემის” შესახებ Read More »

დონალდ ტრამპისა და სი ძინფინგის შეხვედრა სამხრეთ კორეაში

30 ოქტომბერს გამართული შეხვედრის შემდეგ დონალდ ტრამპმა განაცხადა, რომ ჩინეთის პრეზიდენტ, სი ძინფინგთან სავაჭრო შეთანხმებას „ძალიან მალე“ გააფორმებს. შეხვედრის ფარგლებში საუბარი იყო ასევე იმპორტზე დაწესებული ტარიფების შემცირებაზე. ტრამპმა ჟურნალისტებს განუცხადა, რომ შეთანხმდა ფენტანილის იმპორტზე დაწესებული ტარიფის 20%-დან 10%-ზე შემცირებაზე. ჩინურ პროდუქციაზე დაწესებული ტარიფების დონე კი  57%-დან 47%-მდე დაეცა. აღსანიშნავია ის ფაქტიც, რომ შეხვედრის განმავლობაში თაივანის შესახებ მხარეებს არ უსაუბრიათ.

მიუხედავად იმისა, რომ შეხვედრის შემდეგ სავაჭრო გარიგება არ გაფორმებულა, შეხვედრაზე მიღწეულ იქნა მნიშვნელოვანი კონსენსუსი ეკონომიკურ საკითხებზე, მათ შორის, იშვიათ მინერალებთან დაკავშირებით არსებული უთანხმოების მოგვარებაზე. ჩინეთმა განაცხადა, რომ ერთი წლით უნდა შეჩერდეს საექსპორტო კონტროლის ზომები კრიტიკულ მინერალებზე. ტარიფების შემცირების სანაცვლოდ, ჩინეთის მხარე “უზარმაზარი რაოდენობით” ამერიკულ სოიოს შეიძენს, რაც აშშ-სთვის წინგადადგმული ნაბიჯია, რადგან ფერმერები, ჩინეთთან სავაჭრო უთანხმოებების გამო, მილიარდობით დოლარს კარგავდნენ.

ჩინეთის პრეზიდენტმა ხაზგასმით აღნიშნა, რომ „დიალოგი კონფრონტაციას სჯობს“. მან მოუწოდა ამერიკის მხარეს კომუნიკაციის გაღრმავებისკენ და დაასახელა თანამშრომლობის პოტენციური სფეროები:

  • არალეგალურ იმიგრაციასთან და ტელეკომუნიკაციურ თაღლითობასთან ბრძოლა;
  • ფულის გათეთრება;
  • ხელოვნური ინტელექტი (AI);
  • ინფექციურ დაავადებებზე რეაგირება.

შეხვედრის განმავლობაში საუბარი იყო უკრაინის საკითხზეც. ტრამპი და სი ძინფინგი შეთანხმდნენ თანამშრომლობაზე, რათა ხელი შეუწყონ კონფლიქტის დასრულებას.

საბოლოოდ, ლიდერებმა გადაწყვიტეს, რომ მათ ეკისრებათ ერთობლივი პასუხისმგებლობა მსოფლიოს წინაშე არსებული რთული პრობლემების გადასაჭრელად.

დონალდ ტრამპისა და სი ძინფინგის შეხვედრა სამხრეთ კორეაში Read More »

Scroll to Top